Aśmagīta: Janaka’s Inquiry on Loss, Kāla, and the Limits of Control (अश्मगीता)
सो<यं विपुलमध्वानं कालेन ध्रुवमश्चुव: । नरोडवश: समभ्येति सर्वभूतनिषेवितम्,मृत्युके इस विशाल मार्गका सेवन सभी प्राणियोंको करना पड़ता है। इस अनित्य मानवको भी कालसे विवश होकर कभी न टलनेवाले मृत्युके मार्गपर आना ही पड़ता है
so ’yaṁ vipulam adhvānaṁ kālena dhruvam aścuvaḥ | naro ’vaśaḥ samabhyeti sarvabhūta-niṣevitam mṛtyuṁ ||
Janaka berkata: Insan ini, di bawah paksaan Masa, pasti menempuh jalan yang luas, telah ditetapkan dan tidak dapat dielakkan. Tanpa daya, seseorang sampai kepada maut—jalan yang dilalui oleh semua makhluk.
जनक उवाच
Time compels every being—especially the human who imagines control—to move toward an inevitable end. Recognizing death’s certainty supports ethical living, humility, and detachment from pride and possessiveness.
King Janaka is speaking in a reflective, instructive mode, emphasizing the universality of death. He frames mortality as a common path ‘frequented by all beings,’ setting a sober context for counsel on right conduct and inner renunciation.