Previous Verse
Next Verse

Shloka 156

नृशंस-लक्षणनिर्णयः | Determining the Marks of Cruel Conduct

Nṛśaṃsa

इस प्रकार श्रीमद्ा भारत शान्तिपर्वके अन्तर्गत आपद्धर्मपर्वमें पवन-शाल्मलि-संवादविषयक एक सौ छप्पनवाँ अध्याय पूरा हुआ

iti prakāraḥ śrīmad-bhārate śānti-parvaṇi antargate āpad-dharma-parvaṇi pavana-śālmalī-saṃvāda-viṣayaka eka-śata-ṣaṭ-pañcāśattamaḥ adhyāyaḥ pūrṇaḥ

Demikianlah berakhir bab yang ke-seratus lima puluh enam dalam bahagian Āpaddharma di bawah Śānti Parva daripada Mahābhārata yang mulia, yang memperkatakan dialog antara Pavana (Angin) dan pohon Śālmalī. Kolofon penutup ini menandai selesainya satu episod pengajaran tentang etika perilaku ketika ditimpa kesusahan, sebagaimana disampaikan oleh Bhīṣma.

इतिthus
इति:
TypeIndeclinable
Rootइति
प्रकारेणin this manner
प्रकारेण:
Karana
TypeNoun
Rootप्रकार
FormMasculine, Instrumental, Singular
श्रीमद्glorious, venerable
श्रीमद्:
TypeAdjective
Rootश्रीमद्
FormMasculine, Nominative, Singular
महाभारतMahabharata
महाभारत:
TypeNoun
Rootमहाभारत
FormNeuter, Nominative, Singular
शान्तिof Shanti (peace)
शान्ति:
TypeNoun
Rootशान्ति
FormFeminine, Genitive, Singular
पर्वsection/book (parva)
पर्व:
TypeNoun
Rootपर्वन्
FormNeuter, Genitive, Singular
अन्तर्गतincluded within
अन्तर्गत:
Adhikarana
TypeAdjective
Rootअन्तर्गत
FormNeuter, Locative, Singular
आपद्of distress/calamity
आपद्:
TypeNoun
Rootआपद्
FormFeminine, Genitive, Singular
धर्मof dharma/duty
धर्म:
TypeNoun
Rootधर्म
FormMasculine, Genitive, Singular
पर्वin the parva/section
पर्व:
Adhikarana
TypeNoun
Rootपर्वन्
FormNeuter, Locative, Singular
पवनof the wind (Pavana)
पवन:
TypeNoun
Rootपवन
FormMasculine, Genitive, Singular
शाल्मलिof the silk-cotton tree (Śālmalī)
शाल्मलि:
TypeNoun
Rootशाल्मलि
FormFeminine, Genitive, Singular
संवादof the dialogue
संवाद:
TypeNoun
Rootसंवाद
FormMasculine, Genitive, Singular
विषयकconcerning, pertaining to
विषयक:
TypeAdjective
Rootविषयक
FormMasculine, Nominative, Singular
एकone
एक:
TypeAdjective
Rootएक
FormMasculine, Nominative, Singular
शतhundred
शत:
TypeNoun
Rootशत
FormNeuter, Nominative, Singular
षट्six
षट्:
TypeNoun
Rootषट्
FormNeuter, Nominative, Singular
पञ्चाशत्fifty
पञ्चाशत्:
TypeNoun
Rootपञ्चाशत्
FormFeminine, Nominative, Singular
अध्यायchapter
अध्याय:
Karta
TypeNoun
Rootअध्याय
FormMasculine, Nominative, Singular
सम्पूर्णcomplete
सम्पूर्ण:
TypeAdjective
Rootसम्पूर्ण
FormMasculine, Nominative, Singular
अभवत्was/has become (ended)
अभवत्:
TypeVerb
Rootभू
FormImperfect (Lan), 3rd, Singular

भीष्म उवाच

B
Bhīṣma
Ś
Śānti Parva
Ā
Āpaddharma Parva
P
Pavana (Wind)
Ś
Śālmalī (tree)
M
Mahābhārata

Educational Q&A

This line is a colophon marking the end of a chapter; it frames the preceding discourse as part of Āpaddharma—guidance on right conduct under crisis—delivered within Bhīṣma’s larger instruction in the Śānti Parva.

The text signals completion of the chapter whose subject is the Pavana–Śālmalī dialogue; it is an editorial/narrative closure rather than a new spoken verse, indicating that the teaching episode has ended.