Previous Verse
Next Verse

Shloka 583

Adhyāya 31: Rājasūya-samāgama — The Gathering of Kings and the Ordering of Hospitality

सत्कारेण नरव्याप्रं सहदेवं युधाम्पतिम्‌ । अग्निके लौट जानेपर उन्हींकी आज्ञासे राजा नील उस समय वहाँ आये और उन्होंने योद्धाओंके अधिपति पुरुषसिंह सहदेवका सत्कारपूर्वक पूजन किया

satkāreṇa naravyāghraṃ sahadevaṃ yudhāṃ patim | agnike (’) … rājā nīlaḥ tadā tatra ājñayā samāgataḥ, sa ca yoddhṛṇām adhipatiṃ puruṣasiṃhaṃ sahadevaṃ satkārapūrvakaṃ pūjayām āsa |

Sahadeva berkata: Dengan penghormatan yang sewajarnya, Raja Nīla datang ke sana pada waktu itu menurut titah Sahadeva, lalu dengan semangat layanan tetamu yang penuh takzim, mempersembahkan sembah sujud kepada Sahadeva—harimau di antara manusia, penghulu para pahlawan. Peristiwa ini menegaskan daya etika kuasa yang sah: apabila kepimpinan dijalankan selaras dengan dharma, ia mengundang kerjasama yang rela dan pengiktirafan yang sopan, bukan paksaan.

सत्कारेणwith honor/respect
सत्कारेण:
Karana
TypeNoun
Rootसत्कार
FormMasculine, Instrumental, Singular
नरव्याघ्रम्the tiger among men
नरव्याघ्रम्:
Karma
TypeNoun
Rootनरव्याघ्र
FormMasculine, Accusative, Singular
सहदेवम्Sahadeva
सहदेवम्:
Karma
TypeNoun
Rootसहदेव
FormMasculine, Accusative, Singular
युधाम्of battles
युधाम्:
Adhikarana
TypeNoun
Rootयुध्
FormFeminine, Genitive, Plural
पतिम्lord/master
पतिम्:
Karma
TypeNoun
Rootपति
FormMasculine, Accusative, Singular

सहदेव उवाच

S
Sahadeva
K
King Nīla
A
Agni (implied by 'agnike', contextually connected to Agni)