Previous Verse
Next Verse

Shloka 94

कपिश्रेष्ठस्तु पार्थस्य व्यादितास्य इवान्तक: । दंष्टाभिर्भीषयन्‌ भाभिद्दुर्निरी क्ष्यो रविर्यथा

kapiśreṣṭhas tu pārthasya vyāditāsya ivāntakaḥ | daṃṣṭrābhir bhīṣayan bhābhid durnirīkṣyo ravir yathā ||

Sañjaya berkata: Di atas kereta Pārtha (Arjuna) duduk raja kera yang terunggul, bagaikan Maut sendiri dengan mulut ternganga, menakutkan semua dengan taring yang terdedah. Dengan sinarnya ia tampak seperti matahari—sukar dipandang. Gambaran ini menegaskan bahawa kekuatan yang benar, apabila bersatu dengan perlindungan ilahi, menjadi daya yang menggerunkan dalam perang, mengekang musuh melalui rasa gentar dan dorongan moral, bukan semata-mata keganasan.

कपिश्रेष्ठःthe best of monkeys
कपिश्रेष्ठः:
Karta
TypeNoun
Rootकपिश्रेष्ठ
FormMasculine, Nominative, Singular
तुindeed/but
तु:
TypeIndeclinable
Rootतु
पार्थस्यof Partha (Arjuna)
पार्थस्य:
Adhikarana
TypeNoun
Rootपार्थ
FormMasculine, Genitive, Singular
व्यादितास्यःwith mouth wide open
व्यादितास्यः:
Karta
TypeAdjective
Rootव्यादितास्य
FormMasculine, Nominative, Singular
इवlike/as
इव:
TypeIndeclinable
Rootइव
अन्तकःDeath (Yama)
अन्तकः:
Karta
TypeNoun
Rootअन्तक
FormMasculine, Nominative, Singular
दंष्टाभिःwith (his) fangs
दंष्टाभिः:
Karana
TypeNoun
Rootदंष्टा
FormFeminine, Instrumental, Plural
भीषयन्terrifying
भीषयन्:
Karta
TypeVerb
Rootभीष्
FormPresent, Singular, Parasmaipada, Present active participle (कर्तरि शतृ)
दुर्निरीक्ष्यःhard to look at
दुर्निरीक्ष्यः:
Karta
TypeAdjective
Rootदुर्निरीक्ष्य
FormMasculine, Nominative, Singular
रविःthe sun
रविः:
Karta
TypeNoun
Rootरवि
FormMasculine, Nominative, Singular
यथाas/just as
यथा:
TypeIndeclinable
Rootयथा

संजय उवाच

S
Sañjaya
P
Pārtha (Arjuna)
K
Kapiśreṣṭha (Hanumān)
A
Antaka (Yama/Death)
R
Ravi (Sun)
A
Arjuna’s chariot

Educational Q&A

The verse highlights the ethical power of dharmic alliance: when a righteous warrior is supported by divine guardianship (Hanumān), his presence becomes morally and psychologically overwhelming—symbolized by Death-like terror and sun-like radiance—suggesting that inner righteousness and divine favor can decide outcomes beyond mere weaponry.

Sañjaya describes the battlefield sight of Arjuna’s chariot bearing the foremost monkey (Hanumān), portrayed with a gaping mouth and bared fangs, radiating like the sun and terrifying opponents—an omen of formidable protection and strength on Arjuna’s side.