Previous Verse
Next Verse

Shloka 7

रथान्‌ ससूतान्‌ सहयान्‌ गजांश्न सर्वानरीन्‌ मृत्युवशं शरौघै: । निन्‍ये हयांश्वैव तथा ससादीन्‌ पदातिसड्घांश्व॒ तथैव पार्थ:,उस समय अर्जुनने सारथिसहित रथों, घोड़ों-सहित हाथियों, समस्त शत्रुओं, सवारोंसहित घोड़ों तथा पैदलसमूहोंको भी अपने बाणसमूहोंद्वारा मृत्युके अधीन कर दिया

rathān sasūtān sahayān gajāṁś ca sarvān arīn mṛtyuvaśaṁ śaraughaiḥ | ninye hayāṁś caiva tathā sasādīn padātisaṅghāṁś ca tathaiva pārthaḥ ||

Sañjaya berkata: Ketika itu Pārtha (Arjuna), dengan hujan anak panah yang melimpah, menundukkan kepada kuasa Maut kereta-kereta perang bersama saisnya, gajah-gajah bersama penunggangnya, seluruh musuh, pasukan berkuda bersama kuda-kudanya, dan juga gerombolan infantri. Adegan ini menegaskan beban moral perang yang kelam: keperkasaan dan dharma ditampilkan melalui tindakan yang berdisiplin, namun setiap panah membawa akibat yang tidak dapat ditarik kembali—nyawa yang tertebas.

रथान्chariots
रथान्:
Karma
TypeNoun
Rootरथ
FormMasculine, Accusative, Plural
ससूतान्with charioteers
ससूतान्:
Karma
TypeAdjective
Rootस- + सूत
FormMasculine, Accusative, Plural
सहयान्with horses
सहयान्:
Karma
TypeAdjective
Rootस- + हय
FormMasculine, Accusative, Plural
गजान्elephants
गजान्:
Karma
TypeNoun
Rootगज
FormMasculine, Accusative, Plural
सर्वान्all
सर्वान्:
Karma
TypeAdjective
Rootसर्व
FormMasculine, Accusative, Plural
अरीन्enemies
अरीन्:
Karma
TypeNoun
Rootअरि
FormMasculine, Accusative, Plural
मृत्युवशम्into the power of death
मृत्युवशम्:
Karma
TypeNoun
Rootमृत्यु-वश
FormMasculine, Accusative, Singular
शरौघैःby torrents/masses of arrows
शरौघैः:
Karana
TypeNoun
Rootशर-ओघ
FormMasculine, Instrumental, Plural
निन्येled/brought (to)
निन्ये:
TypeVerb
Rootनी
FormPerfect (Liṭ), 3rd, Singular
हयान्horses
हयान्:
Karma
TypeNoun
Rootहय
FormMasculine, Accusative, Plural
and
:
TypeIndeclinable
Root
एवindeed/just
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
तथाthus/likewise
तथा:
TypeIndeclinable
Rootतथा
ससादीन्with riders (mounted men)
ससादीन्:
Karma
TypeAdjective
Rootस- + सादि
FormMasculine, Accusative, Plural
पदातिसङ्घान्groups of foot-soldiers
पदातिसङ्घान्:
Karma
TypeNoun
Rootपदाति-सङ्घ
FormMasculine, Accusative, Plural
and
:
TypeIndeclinable
Root
तथाlikewise
तथा:
TypeIndeclinable
Rootतथा
एवindeed
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
पार्थःPartha (Arjuna)
पार्थः:
Karta
TypeNoun
Rootपार्थ
FormMasculine, Nominative, Singular

संजय उवाच

S
Sañjaya
P
Pārtha (Arjuna)
D
Death (Mṛtyu, personified)
C
chariots
C
charioteers
H
horses
E
elephants
E
enemy warriors
C
cavalry/horsemen
I
infantry

Educational Q&A

The verse highlights the ethical gravity of kṣatriya warfare: disciplined martial skill executed as duty can still culminate in widespread death. It invites reflection on responsibility in action—power used in war inevitably binds one to consequences, even when undertaken within one’s ordained role.

Sañjaya reports that Arjuna overwhelms the opposing forces with dense volleys of arrows, killing or fatally disabling multiple divisions—chariots with charioteers, elephants, cavalry, and infantry—thus turning the battlefield decisively in that moment.