Previous Verse
Next Verse

Shloka 52

Bhagadatta’s Advance, the Saṃśaptaka Challenge, and Arjuna’s Counterstrike (द्रोणपर्व, अध्याय २६)

समघ्नज्छरवर्षेण रथस्थो5न्तकसंनिभ: । तब आकृतीपुत्र रुचिपर्वने तुरंत ही उस हाथीपर आक्रमण किया। वह रथपर बैठकर साक्षात्‌ यमराजके समान जान पड़ता था। उसने बाणोंकी वर्षासे उस हाथीको गहरी चोट पहुँचायी ।। ५१ $ ।। ततः स रुचिपर्वाणं शरेणानतपर्वणा

sa-maghna-cchara-varṣeṇa ratha-stho 'ntaka-sannibhaḥ | tataḥ ākṛtī-putraḥ ruci-parvaṇe tūrṇaṃ hi tasmin hastini ākrāmat | sa ratha-upaviṣṭaḥ sākṣād yama-rāja-samaḥ iva pratibhāti | sa bāṇa-varṣeṇa taṃ hastinaṃ gāḍhaṃ vyathayām āsa || 51 || tataḥ sa ruci-parvāṇaṃ śareṇānata-parvaṇā …

Sañjaya berkata: Duduk di atas keretanya dan tampak bagaikan Antaka (Maut) sendiri, dia segera menyerbu gajah Ruciparvan, menghujaninya dengan anak panah yang lebat. Pada saat itu dia kelihatan seperti Yama sendiri, dan dengan hujan panah itu dia melukakan gajah tersebut dengan parah. Lalu dia memanah Ruciparvan dengan sebatang anak panah yang lurus dan elok buatannya…

समघ्नत्he struck/beat
समघ्नत्:
TypeVerb
Rootसम् + हन्
FormImperfect (Laṅ), 3, Singular, Parasmaipada
शरवर्षेणwith a shower of arrows
शरवर्षेण:
Karana
TypeNoun
Rootशर-वर्ष
FormNeuter, Instrumental, Singular
रथस्थःstanding/being on the chariot
रथस्थः:
Karta
TypeAdjective
Rootरथस्थ
FormMasculine, Nominative, Singular
अन्तकसंनिभःlike Antaka (Death)
अन्तकसंनिभः:
Karta
TypeAdjective
Rootअन्तक-संनिभ
FormMasculine, Nominative, Singular
ततःthen/thereupon
ततः:
TypeIndeclinable
Rootततः
सःhe
सः:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Singular
रुचिपर्वाणम्Ruciparvan (name)
रुचिपर्वाणम्:
Karma
TypeNoun
Rootरुचिपर्वन्
FormMasculine, Accusative, Singular
शरेणwith an arrow
शरेण:
Karana
TypeNoun
Rootशर
FormMasculine, Instrumental, Singular
अनतपर्वणाhaving unbent/straight joints (of the arrow); i.e., a straight-shafted arrow
अनतपर्वणा:
Karana
TypeAdjective
Rootअनतपर्वन्
FormMasculine, Instrumental, Singular

संजय उवाच

संजय (Sañjaya)
अन्तक (Antaka/Death)
यमराज (Yamarāja)
रुचिपर्वन् (Ruciparvan)
हस्तिन् (war-elephant)
रथ (chariot)
शर/बाण (arrows)