Shloka 33

स विघातं पृषत्कानामड्कुशेन समाहरन्‌

sa vighātaṃ pṛṣatkānām aṅkuśena samāharan

Sañjaya berkata: Dia menahan dan menghimpunkan serbuan anak panah, mengawal keadaan dengan kekangan bak aṅkuśa—menjadikan hujan senjata yang kacau-bilau sesuatu yang dapat ditundukkan di tengah keganasan perang.

सःhe
सः:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Singular
विघातम्destruction, warding off
विघातम्:
Karma
TypeNoun
Rootविघात
FormMasculine, Accusative, Singular
पृषत्कानाम्of the arrows
पृषत्कानाम्:
Adhikarana
TypeNoun
Rootपृषत्का
FormFeminine, Genitive, Plural
अङ्कुशेनwith a goad/hook
अङ्कुशेन:
Karana
TypeNoun
Rootअङ्कुश
FormMasculine, Instrumental, Singular
समाहरन्he gathered/warded off
समाहरन्:
TypeVerb
Rootसम्-आ-हृ
FormImperfect (Lan), Third, Singular, Parasmaipada

संजय उवाच

S
Sañjaya
P
pṛṣatka (arrows/missiles)
A
aṅkuśa (elephant-goad)

Educational Q&A

Even in war, effectiveness is linked to restraint: the verse uses the aṅkuśa (goad) as an image of disciplined control—checking a violent surge rather than being overwhelmed by it.

In Sañjaya’s battlefield report, a warrior is described as countering a barrage of arrows—breaking their momentum and bringing the attack under control, as if using a goad to rein in a powerful force.