Shloka 26

ततो द्रोणाय निहतं भीष्ममाचष्ट कौरव: । द्रोणस्तत्राप्रियं श्रुत्वा मुमोह भरतर्षभ,भरतश्रेष्ठ! दुःशासनने द्रोणाचार्यसे भीष्मके मारे जानेका समाचार बताया। वह अप्रिय बात सुनते ही द्रोणाचार्य मूर्च्छित हो गये

tato droṇāya nihataṃ bhīṣmam ācāṣṭa kauravaḥ | droṇas tatrāpriyaṃ śrutvā mumoha bharatarṣabha ||

Sañjaya berkata: Kemudian seorang Kaurava melaporkan kepada Droṇa bahawa Bhīṣma telah terbunuh. Mendengar khabar yang tidak menyenangkan itu di medan perang, Droṇa dilanda dukacita lalu pengsan—begitu beratnya kejatuhan sang datuk, tiang dharma dan tertib kepahlawanan, meskipun perang ini digerakkan oleh adharma.

ततःthen, thereafter
ततः:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootततः (तद्-प्रातिपदिकात्)
Formअव्यय
द्रोणायto Drona
द्रोणाय:
Sampradana
TypeNoun
Rootद्रोण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी, एकवचन
निहतम्slain
निहतम्:
Karma
TypeAdjective
Rootनि-हन् (धातु) → निहत (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
भीष्मम्Bhishma
भीष्मम्:
Karma
TypeNoun
Rootभीष्म (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
आचष्टtold, reported
आचष्ट:
Karta
TypeVerb
Rootआ-चक्ष् (धातु)
Formलिट् (परस्मैपद), प्रथमपुरुष, एकवचन
कौरवःthe Kaurava (Duhshasana)
कौरवः:
Karta
TypeNoun
Rootकौरव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
द्रोणःDrona
द्रोणः:
Karta
TypeNoun
Rootद्रोण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
तत्रthere, then (in that situation)
तत्र:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय
अप्रियम्unpleasant (news)
अप्रियम्:
Karma
TypeAdjective
Rootअप्रिय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
श्रुत्वाhaving heard
श्रुत्वा:
Karana
TypeIndeclinable
Rootश्रु (धातु) → श्रुत्वा (क्त्वान्त अव्यय)
Formक्त्वान्त-अव्यय (पूर्वकाल)
मुमोहbecame deluded / fainted
मुमोह:
Karta
TypeVerb
Rootमुह् (धातु)
Formलिट् (परस्मैपद), प्रथमपुरुष, एकवचन
भरतर्षभO bull among the Bharatas
भरतर्षभ:
TypeNoun
Rootभरत + ऋषभ (प्रातिपदिके)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन

संजय उवाच

S
Sanjaya
D
Drona (Dronacharya)
B
Bhishma
K
Kaurava (unnamed messenger)
D
Dhritarashtra (implied by address Bharatarshabha)

Educational Q&A

Even in a righteous framework like kṣatriya warfare, attachment to revered elders and the collapse of moral anchors can overwhelm the mind; the verse highlights how the fall of a dharma-embodying figure (Bhīṣma) shakes the very stability of those who fight, revealing the human cost of adharma-driven conflict.

A Kaurava informs Droṇa that Bhīṣma has been killed; Droṇa, struck by the shock of this unwelcome news, loses composure and faints, while Sañjaya narrates this to Dhṛtarāṣṭra.