Previous Verse
Next Verse

Shloka 60

भीमसेनस्य बहुमहारथसंयुगः

Bhīmasena’s Engagement with Multiple Mahārathas

हतो भीष्मो हतो भीष्मस्तत्र तत्र वचो महत्‌ | अश्रूयत महाराज वासुदेवभयात्‌ तदा,भगवान्‌ श्रीकृष्ण उस महायुद्धमें आपके पुत्रों और सैनिकोंकी चेतनाको मानो अपना ग्रास बनाये ले रहे थे। महाराज! उस मार-काटमें माधवको समीप आकर भीष्मके वधके लिये उद्यत हुआ देख उस समय उन वासुदेवके भयसे चारों ओर यह महान्‌ कोलाहल सुनायी देने लगा कि “भीष्म मारे गये, भीष्म मारे गये”

sañjaya uvāca | hato bhīṣmo hato bhīṣmas tatra tatra vaco mahat | aśrūyata mahārāja vāsudevabhayāt tadā ||

Sañjaya berkata: “ ‘Bhīṣma telah gugur! Bhīṣma telah gugur!’—jeritan besar itu kedengaran berulang-ulang di setiap penjuru, wahai Raja, pada ketika itu, timbul daripada ketakutan terhadap Vāsudeva. Kerana dalam pembantaian yang mengerikan itu, Bhagavān Śrī Kṛṣṇa seakan-akan sedang menelan kesedaran putera-puteramu dan para askar; dan apabila Mādhava dilihat mendekat, bersiap untuk membunuh Bhīṣma, bala tentera pun diserang panik, lalu hiruk-pikuk itu merebak ke seluruh medan.”

हतःslain
हतः:
Karta
TypeAdjective
Rootहन् (धातु) → हत (कृदन्त-प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Singular
भीष्मःBhishma
भीष्मः:
Karta
TypeNoun
Rootभीष्म (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Singular
हतःslain
हतः:
Karta
TypeAdjective
Rootहन् (धातु) → हत (कृदन्त-प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Singular
भीष्मःBhishma
भीष्मः:
Karta
TypeNoun
Rootभीष्म (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Singular
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
तत्रthere (here and there)
तत्र:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
वचःutterance/cry
वचः:
Karta
TypeNoun
Rootवचस् (प्रातिपदिक)
FormNeuter, Nominative, Singular
महत्great, loud
महत्:
Karta
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
FormNeuter, Nominative, Singular
अश्रूयतwas heard
अश्रूयत:
TypeVerb
Rootश्रु (धातु)
FormImperfect (Laṅ), 3rd, Singular, Ātmanepada (passive sense: 'was heard')
महाराजO great king
महाराज:
TypeNoun
Rootमहाराज (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Vocative, Singular
वासुदेव-भयात्from fear of Vasudeva (Krishna)
वासुदेव-भयात्:
Apadana
TypeNoun
Rootवासुदेव (प्रातिपदिक) + भय (प्रातिपदिक)
FormNeuter, Ablative, Singular
तदाthen, at that time
तदा:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतदा (अव्यय)

संजय उवाच

S
Sañjaya
D
Dhṛtarāṣṭra
B
Bhīṣma
V
Vāsudeva (Kṛṣṇa)
M
Mādhava (Kṛṣṇa)
K
Kaurava sons (Dhṛtarāṣṭra’s sons)
S
soldiers/army