Previous Verse
Next Verse

Shloka 22

Karma-Phala Rahasya and the Ethics of Dāna (कर्मफल-रहस्यं दानधर्मश्च)

यथा धेनुसहस्रेषु वत्सो विन्दति मातरम्‌ | एवं पूर्वकृतं कर्म कर्तारमनुगच्छति,जैसे बछड़ा हजारों गौओंके बीचमें अपनी माताको ढूँढ़ लेता है, उसी प्रकार पहलेका किया हुआ कर्म भी कर्ताको पहचानकर उसका अनुसरण करता है

yathā dhenusahasreṣu vatso vindati mātaram | evaṃ pūrvakṛtaṃ karma kartāram anugacchati ||

Bhishma berkata: “Seperti anak lembu, walau di tengah seribu ekor lembu, tetap menemukan ibunya sendiri; demikianlah juga perbuatan yang dilakukan dahulu mengenali pelakunya dan mengikutinya.”

यथाjust as
यथा:
TypeIndeclinable
Rootयथा
धेनु-सहस्रेषुamong thousands of cows
धेनु-सहस्रेषु:
Adhikarana
TypeNoun
Rootधेनु-सहस्र
Formneuter, locative, plural
वत्सःthe calf
वत्सः:
Karta
TypeNoun
Rootवत्स
Formmasculine, nominative, singular
विन्दतिfinds
विन्दति:
TypeVerb
Rootविद्
Formpresent, third, singular, parasmaipada
मातरम्its mother
मातरम्:
Karma
TypeNoun
Rootमातृ
Formfeminine, accusative, singular
एवम्thus, in the same way
एवम्:
TypeIndeclinable
Rootएवम्
पूर्व-कृतम्previously done
पूर्व-कृतम्:
TypeAdjective
Rootपूर्व-कृत
Formneuter, nominative, singular
कर्मdeed, action (karma)
कर्म:
Karta
TypeNoun
Rootकर्मन्
Formneuter, nominative, singular
कर्तारम्the doer (agent)
कर्तारम्:
Karma
TypeNoun
Rootकर्तृ
Formmasculine, accusative, singular
अनुगच्छतिfollows
अनुगच्छति:
TypeVerb
Rootअनु-गम्
Formpresent, third, singular, parasmaipada

भीष्म उवाच

B
Bhishma
C
calf (vatsa)
C
cow (dhenu)
K
karma (deed)