Previous Verse
Next Verse

Shloka 13

Pātra-Lakṣaṇa and Niścita-Dharma

Marks of a Worthy Recipient and Stable Criteria of Dharma

गृहमागत्य विश्रान्त: स्वजनं परिपृच्छय च । अभ्यगच्छच्च तं विप्रं न्‍्यायत: कुरुनन्दन,कुरुनन्दन! घर आकर उन्होंने विश्राम किया और स्वजनोंसे पूछकर वे न्यायानुसार फिर ब्राह्मण वदान्यके घर गये

gṛham āgatya viśrāntaḥ svajanaṃ paripṛcchya ca | abhyagacchac ca taṃ vipraṃ nyāyataḥ kurunandana ||

Bhishma berkata: Setelah pulang ke rumah dan berehat, serta bertanya kepada kaum keluarganya, dia pun pergi lagi—menurut jalan yang adil—kepada brahmana itu, wahai kebanggaan kaum Kuru. Ayat ini menegaskan kepulangan yang disengajakan kepada perilaku yang benar: rehat dan bermusyawarah, lalu memilih dengan sedar untuk bertindak dengan keadilan dan kesopanan terhadap tetamu yang berilmu.

गृहम्to the house/home
गृहम्:
Karma
TypeNoun
Rootगृह
FormNeuter, Accusative, Singular
आगत्यhaving come
आगत्य:
TypeVerb
Rootआ-गम्
Formल्यप् (absolutive/gerund), Parasmaipada (usage-neutral here)
विश्रान्तःrested
विश्रान्तः:
Karta
TypeAdjective
Rootवि-श्रान्त
FormMasculine, Nominative, Singular
स्वजनम्his own people/kinsmen
स्वजनम्:
Karma
TypeNoun
Rootस्वजन
FormMasculine, Accusative, Singular
परिपृच्छ्यhaving asked/inquired (of)
परिपृच्छ्य:
TypeVerb
Rootपरि-प्रच्छ्
Formल्यप् (absolutive/gerund), Parasmaipada (usage-neutral here)
and
:
TypeIndeclinable
Root
अभ्यगच्छत्went/approached
अभ्यगच्छत्:
TypeVerb
Rootअभि-गम्
FormImperfect (लङ्), Third, Singular, Parasmaipada
and
:
TypeIndeclinable
Root
तम्that (him)
तम्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Accusative, Singular
विप्रम्the brahmin
विप्रम्:
Karma
TypeNoun
Rootविप्र
FormMasculine, Accusative, Singular
न्यायतःaccording to justice/rightly
न्यायतः:
TypeIndeclinable
Rootन्याय
Formतसिल् (ablatival adverb)
कुरुनन्दनO delight of the Kurus
कुरुनन्दन:
TypeNoun
Rootकुरु-नन्दन
FormMasculine, Vocative, Singular

भीष्म उवाच

B
Bhīṣma
K
Kurunandana (Yudhiṣṭhira)
V
vipra (a Brahmin)