Previous Verse
Next Verse

Shloka 46

भीष्मस्योत्तरायणप्रतीक्षा तथा युधिष्ठिरागमनम् | Bhīṣma’s uttarāyaṇa moment and Yudhiṣṭhira’s arrival

दिवि श्रेष्ठो हि भगवान्‌ हरिनारायण: प्रभु: । वन्दितो हि स वन्देत मानितो मानयीत च । अहहितश्चाहयेन्नित्यं पूजित: प्रतिपूजयेत्‌

divi śreṣṭho hi bhagavān harinārāyaṇaḥ prabhuḥ | vandito hi sa vandeta mānito mānayīta ca | ahahitaś cāhayen nityaṃ pūjitaḥ pratipūjayet |

Di syurga, Tuhan Hari-Nārāyaṇa adalah yang tertinggi. Sesiapa yang memberi penghormatan kepada-Nya, Dia membalas dengan penghormatan; sesiapa yang memuliakan-Nya, Dia memuliakan kembali. Sesiapa yang berbaik hati terhadap-Nya, Dia sentiasa berkenan terhadapnya; dan apabila Dia dipuja, Dia membalas dengan kurnia yang sepadan—demikianlah bakti dijawab dengan rahmat.

दिविin heaven
दिवि:
Adhikarana
TypeNoun
Rootदिव्
Formfeminine, locative, singular
श्रेष्ठःthe best, supreme
श्रेष्ठः:
Karta
TypeAdjective
Rootश्रेष्ठ
Formmasculine, nominative, singular
हिindeed, for
हि:
TypeIndeclinable
Rootहि
भगवान्the Blessed Lord
भगवान्:
Karta
TypeNoun
Rootभगवत्
Formmasculine, nominative, singular
हरि-नारायणःHari and Narayana (as one deity)
हरि-नारायणः:
Karta
TypeNoun
Rootहरिनारायण
Formmasculine, nominative, singular
प्रभुःthe Lord, master
प्रभुः:
Karta
TypeNoun
Rootप्रभु
Formmasculine, nominative, singular
वन्दितःbeing praised/worshipped
वन्दितः:
Karta
TypeAdjective
Rootवन्द्
Formmasculine, nominative, singular, past passive participle (क्त)
हिindeed
हि:
TypeIndeclinable
Rootहि
सःhe
सः:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
Formmasculine, nominative, singular
वन्देतwould/should praise (in return)
वन्देत:
TypeVerb
Rootवन्द्
Formoptative (विधिलिङ्), 3rd, singular, parasmaipada
मानितःbeing honored
मानितः:
Karta
TypeAdjective
Rootमान्
Formmasculine, nominative, singular, past passive participle (क्त)
मानयीतwould/should honor (in return)
मानयीत:
TypeVerb
Rootमान्
Formoptative (विधिलिङ्), 3rd, singular, parasmaipada, causative (णिच्): मानय-
and
:
TypeIndeclinable
Root
अर्हितःbeing revered/treated with honor
अर्हितः:
Karta
TypeAdjective
Rootअर्ह्
Formmasculine, nominative, singular, past passive participle (क्त)
and
:
TypeIndeclinable
Root
अर्हयेत्would/should honor (in return)
अर्हयेत्:
TypeVerb
Rootअर्ह्
Formoptative (विधिलिङ्), 3rd, singular, parasmaipada
नित्यम्always
नित्यम्:
TypeIndeclinable
Rootनित्य
पूजितःbeing worshipped
पूजितः:
Karta
TypeAdjective
Rootपूज्
Formmasculine, nominative, singular, past passive participle (क्त)
प्रतिपूजयेत्would/should worship in return
प्रतिपूजयेत्:
TypeVerb
Rootपूज्
Formoptative (विधिलिङ्), 3rd, singular, parasmaipada, प्रति-

ईश्वर उवाच

H
Hari-Nārāyaṇa (Viṣṇu)

Educational Q&A

The verse teaches reciprocity in devotion: honoring, praising, and worshipping the Lord is met with corresponding divine favor and regard. It frames bhakti as a relationship in which sincere reverence draws a responsive grace.

Īśvara (the Lord) speaks, declaring Hari-Nārāyaṇa’s supremacy and describing how the Lord responds to human acts of reverence—praise, respect, and worship—by returning honor and benevolence to the devotee.