Previous Verse
Next Verse

Shloka 41

ब्राह्मणपूजायां व्युष्टिः — Vyuṣṭi (Merit-Outcome) of Honoring Brāhmaṇas: Kṛṣṇa and Durvāsā

यद्यप्यहमदृष्टं वो दिव्यमद्भुतदर्शनम्‌ | दिवि वा भुवि वा किंचित्‌ पश्याम्यमरदर्शना:,महर्षियो! आपका दर्शन देवताओंके समान दिव्य है। यद्यपि द्युलोक अथवा पृथिवीमें जो दिव्य एवं अद्भुत दिखायी देनेवाली वस्तु है, जिसे आपलोगोंने भी नहीं देखा है, वह सब मैं प्रत्यक्ष देखता हूँ। सर्वज्ञता मेरा उत्तम स्वभाव है। वह कहीं भी प्रतिहत नहीं होता तथा मुझमें जो ऐश्वर्य है, वह मुझे आश्वर्यरूप नहीं जान पड़ता तथापि सत्पुरुषोंके कानोंमें पड़ा हुआ कथित विषय विश्वासके योग्य होता है और वह पत्थरपर खिंची हुई लकीरकी भाँति इस पृथ्वीपर बहुत दिनोंतक कायम रहता है

yady apy aham adṛṣṭaṃ vo divyam adbhuta-darśanam | divi vā bhuvi vā kiṃcit paśyāmy amara-darśanāḥ ||

Vāyu berkata: “Walaupun kalian belum melihatnya, aku menyaksikan secara langsung segala yang bersifat ilahi dan menakjubkan untuk dilihat—sama ada di langit atau di bumi. Penglihatan serba tahu itu ialah keunggulan semula jadi diriku; ia tidak pernah terhalang. Namun kekuasaan luhur yang ada dalam diriku tidak tampak bagiku sebagai sesuatu yang menghairankan. Walau begitu, apa yang diucapkan dan didengar oleh telinga orang-orang mulia itu layak dipercayai, dan ia kekal lama di bumi bagaikan garis yang terukir pada batu.”

यद्यपिalthough
यद्यपि:
TypeIndeclinable
Rootयद्यपि
अहम्I
अहम्:
Karta
TypeNoun
Rootअस्मद्
FormNominative, Singular
अदृष्टम्unseen
अदृष्टम्:
Karma
TypeAdjective
Rootअदृष्ट
FormNeuter, Accusative, Singular
वःof you (all)
वः:
TypeNoun
Rootयुष्मद्
FormGenitive, Plural
दिव्यम्divine
दिव्यम्:
Karma
TypeAdjective
Rootदिव्य
FormNeuter, Accusative, Singular
अद्भुत-दर्शनम्a wondrous sight/vision
अद्भुत-दर्शनम्:
Karma
TypeNoun
Rootअद्भुतदर्शन
FormNeuter, Accusative, Singular
दिविin heaven
दिवि:
Adhikarana
TypeNoun
Rootदिव्
FormFeminine, Locative, Singular
वाor
वा:
TypeIndeclinable
Rootवा
भुविon earth
भुवि:
Adhikarana
TypeNoun
Rootभू
FormFeminine, Locative, Singular
वाor
वा:
TypeIndeclinable
Rootवा
किंचित्anything, something
किंचित्:
Karma
TypePronoun
Rootकिम्
FormNeuter, Accusative, Singular
पश्यामिI see
पश्यामि:
TypeVerb
Rootपश्
FormPresent, First, Singular, Parasmaipada
अमर-दर्शनाःO you whose appearance is like the immortals (gods)
अमर-दर्शनाः:
Sambodhana
TypeAdjective
Rootअमरदर्शना
FormMasculine, Nominative, Plural

वायुदेव उवाच

V
Vāyu (Vāyudeva)
H
heaven (divi)
E
earth (bhuvi)
T
the virtuous/good people (satpuruṣa, implied in the prose continuation)

Educational Q&A

Extraordinary powers or knowledge need not produce pride; more importantly, the words that circulate among the truly virtuous are reliable and leave a lasting moral imprint—like an inscription on stone—shaping dharma in the world.

Vāyu speaks to revered seers, asserting his unobstructed divine perception of wondrous realities in heaven and on earth, while emphasizing that trustworthy tradition and testimony among good people endure and guide conduct.