Previous Verse
Next Verse

Shloka 33

ब्राह्मणपूजायां व्युष्टिः — Vyuṣṭi (Merit-Outcome) of Honoring Brāhmaṇas: Kṛṣṇa and Durvāsā

व्रतं चर्तुमिहायातस्त्वहं गिरिमिमं शुभम्‌ | पुत्रं चात्मसमं वीर्ये तपसा लब्धुमागत:,मैं तपस्याद्वारा अपने ही समान वीर्यवान्‌ पुत्र पानेकी इच्छासे व्रत करनेके लिये इस मंगलकारी पर्वतपर आया हूँ

vrataṃ cartum ihāyātas tv ahaṃ girim imaṃ śubham | putraṃ cātmasamaṃ vīrye tapasā labdhum āgataḥ ||

Vāyu berkata: “Aku datang ke gunung yang mulia ini untuk melaksanakan brata; dan aku datang dengan tujuan memperoleh, melalui tapa, seorang putera yang setara denganku dalam keberanian dan keperkasaan.”

व्रतम्vow, observance
व्रतम्:
Karma
TypeNoun
Rootव्रत
FormNeuter, Accusative, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
कर्तुम्to do, to perform
कर्तुम्:
TypeVerb
Rootकृ
FormTumun (infinitive)
इहhere
इह:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootइह
आयातःhaving come
आयातः:
TypeVerb
Rootआ-या
FormKta (past passive participle), Masculine, Nominative, Singular
तुbut/indeed
तु:
TypeIndeclinable
Rootतु
अहम्I
अहम्:
Karta
TypeNoun
Rootअहम्
FormMasculine, Nominative, Singular
गिरिम्mountain
गिरिम्:
Karma
TypeNoun
Rootगिरि
FormMasculine, Accusative, Singular
इमम्this
इमम्:
TypePronoun
Rootइदम्
FormMasculine, Accusative, Singular
शुभम्auspicious
शुभम्:
TypeAdjective
Rootशुभ
FormMasculine, Accusative, Singular
पुत्रम्son
पुत्रम्:
Karma
TypeNoun
Rootपुत्र
FormMasculine, Accusative, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
आत्मसमम्equal to oneself
आत्मसमम्:
TypeAdjective
Rootआत्म-सम
FormMasculine, Accusative, Singular
वीर्येin prowess/strength
वीर्ये:
Adhikarana
TypeNoun
Rootवीर्य
FormNeuter, Locative, Singular
तपसाby austerity
तपसा:
Karana
TypeNoun
Rootतपस्
FormNeuter, Instrumental, Singular
लब्धुम्to obtain
लब्धुम्:
TypeVerb
Rootलभ्
FormTumun (infinitive)
आगतःhaving come
आगतः:
TypeVerb
Rootआ-गम्
FormKta (past passive participle), Masculine, Nominative, Singular

वायुदेव उवाच

V
Vāyudeva (Wind-god)
A
auspicious mountain (giri)

Educational Q&A

The verse highlights the dharmic idea that disciplined observance (vrata) and austerity (tapas) are purposeful means for attaining significant aims—here, the begetting of worthy progeny—emphasizing self-control and intentionality rather than mere desire.

Vāyudeva declares his motive: he has arrived at an auspicious mountain to perform a vow and practice austerities in order to obtain a son who matches his own valor and power.