Shloka 17

Nāma-mahātmya: Liberation through Salutation, Chanting, and the Mantra “Namo Nārāyaṇāya”

पाथेयं पुण्डरीकाक्षनामसंकीर्तनं हरेः / संसारसर्पसंदष्टविषचेष्टैकभेषजम् / कृष्णेति वैष्णवं क्षान्तं जप्त्वा मुक्तो भवेन्नरः

pātheyaṃ puṇḍarīkākṣanāmasaṃkīrtanaṃ hareḥ / saṃsārasarpasaṃdaṣṭaviṣaceṣṭaikabheṣajam / kṛṣṇeti vaiṣṇavaṃ kṣāntaṃ japtvā mukto bhavennaraḥ

Untuk perjalanan ini, saṅkīrtana Nama Hari—“Puṇḍarīkākṣa”—itulah bekal yang sejati. Ia satu-satunya ubat bagi gelora racun akibat gigitan ular saṃsāra. Sesiapa yang dengan kesabaran mengulang japa Nama Vaiṣṇava “Kṛṣṇa” akan mencapai pembebasan (mokṣa).

pātheyamprovision for the journey
pātheyam:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootpātheya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन
puṇḍarīka-akṣa-nāma-saṃkīrtanamthe chanting of the name of Puṇḍarīkākṣa
puṇḍarīka-akṣa-nāma-saṃkīrtanam:
Karta (Apposition/कर्ता)
TypeNoun
Rootpuṇḍarīka (प्रातिपदिक) + akṣa (प्रातिपदिक) + nāman (प्रातिपदिक) + saṃkīrtana (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; बहुपद-तत्पुरुषः: ‘पुण्डरीकाक्षस्य नाम्नः संकीर्तनम्’
hareḥof Hari
hareḥ:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Roothari (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
saṃsāra-sarpa-saṃdaṣṭa-viṣa-ceṣṭā-eka-bheṣajamthe sole remedy for the poison-effects of the saṃsāra-serpent’s bite
saṃsāra-sarpa-saṃdaṣṭa-viṣa-ceṣṭā-eka-bheṣajam:
Karta (Apposition/कर्ता)
TypeNoun
Rootsaṃsāra (प्रातिपदिक) + sarpa (प्रातिपदिक) + saṃdaṣṭa (प्रातिपदिक; √daṃś क्त) + viṣa (प्रातिपदिक) + ceṣṭā (प्रातिपदिक) + eka (प्रातिपदिक) + bheṣaja (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; बहुपद-तत्पुरुषः: ‘संसाररूप-सर्पेण संदष्टस्य विषचेष्टायाः एकं भेषजम्’ (the sole remedy for the poison-effects of being bitten by the serpent of saṃsāra)
kṛṣṇaKṛṣṇa
kṛṣṇa:
Karma (Quoted word/कर्म)
TypeNoun
Rootkṛṣṇa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; नाम (उक्त्यंश)
itithus
iti:
Sambandha (Quotation marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootiti (अव्यय)
Formउक्त्यर्थक अव्यय
vaiṣṇavamVaiṣṇava (sacred to Viṣṇu)
vaiṣṇavam:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootvaiṣṇava (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण (japa-viṣaya)
kṣāntampatiently/enduringly (as a practiced vow)
kṣāntam:
Karma (Object qualifier/कर्म)
TypeAdjective
Rootkṣānta (प्रातिपदिक; √kṣam क्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण (mantra/japa)
japtvāhaving recited
japtvā:
Purvakala (Absolutive/पूर्वकाल)
TypeVerb
Rootjap (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (Gerund/absolutive), ‘having recited’
muktaḥliberated
muktaḥ:
Karta (Subject complement/कर्ता)
TypeAdjective
Rootmukta (प्रातिपदिक; √muc क्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्तृविशेषण
bhavetwould become
bhavet:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootbhū (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative/विधिलिङ्), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
naraḥa man/person
naraḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootnara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

Lord Vishnu (teaching Garuda/Vinata-putra)

Afterlife Stage: Yamaloka Journey

Concept: Hari-nāma is the sole remedy for saṃsāra’s poison; japa of 'Puṇḍarīkākṣa' and 'Kṛṣṇa' with kṣānti leads to mukti.

Vedantic Theme: Saṃsāra as viṣa (poison) born of avidyā; nāma as upāya that purifies and fixes the mind in Bhagavān, culminating in liberation.

Application: Keep nāma-japa as constant 'travel-provision'—especially in illness, fear, and end-of-life; cultivate kṣānti (forbearance) to stabilize practice.

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: adbhuta

Type: road/path

Related Themes: Garuda Purana Pretakalpa: nāma as protection on the post-mortem path; imagery of journey provisions and fear-removal (contextual parallels in Pretakalpa)

H
Hari (Vishnu)
P
Pundarikaksha
K
Krishna

FAQs

This verse presents Hari’s name—especially ‘Puṇḍarīkākṣa’ and ‘Kṛṣṇa’—as the essential spiritual ‘provision’ and the sole remedy that calms the suffering produced by saṃsāra, leading to liberation.

By framing the divine name as ‘pātheya’ (travel-provision), it implies that remembrance and repetition of Viṣṇu’s names support the jīva through the perilous journey of worldly bondage and toward release (mokṣa).

Maintain steady japa/kīrtana of ‘Kṛṣṇa’ or Hari’s names with patience and self-control, using it as daily spiritual medicine against anxiety, attachment, and habitual suffering.