Previous Verse
Next Verse

Shloka 81

Gaṇanātha-Parākrama (Episode of Gaṇeśa’s Martial Exploit) — Lalitopākhyāna Battle Continuation

देवि पश्य महाराज्ञि दण्डमण्डलनायिके / मया संतर्पिता मुग्धरूपा शक्तिवरूथिनी

devi paśya mahārājñi daṇḍamaṇḍalanāyike / mayā saṃtarpitā mugdharūpā śaktivarūthinī

Wahai Dewi, Maharani, pemimpin Daṇḍamaṇḍala, lihatlah: pasukan Śakti yang jelita itu telah aku puas-kan sepenuhnya.

deviO goddess
devi:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootdevī (प्रातिपदिक)
FormStrīliṅga (स्त्रीलिङ्ग), Sambodhana (सम्बोधन), Ekavacana (एकवचन)
paśyasee, behold
paśya:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√paś (पश् धातु)
FormLoṭ (लोट्, Imperative), Parasmaipada, Madhyama-puruṣa (2nd), Ekavacana
mahā-rājñiO great queen
mahā-rājñi:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootmahā (प्रातिपदिक) + rājñī (प्रातिपदिक)
FormStrīliṅga, Sambodhana, Ekavacana; karmadhāraya: mahā rājñī
daṇḍa-maṇḍala-nāyikeO leader of the daṇḍa-realm
daṇḍa-maṇḍala-nāyike:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootdaṇḍa (प्रातिपदिक) + maṇḍala (प्रातिपदिक) + nāyikā (प्रातिपदिक)
FormStrīliṅga, Sambodhana, Ekavacana; tatpuruṣa: daṇḍamaṇḍalasya nāyikā ‘leader of the circle/realm of punishment (governance)’
mayāby me
mayā:
Kartṛ-karaṇa (कर्ता-करण)
TypeNoun
Rootasmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormTṛtīyā (3rd/तृतीया), Ekavacana; pronoun
saṃtarpitāhas been satisfied/nourished
saṃtarpitā:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootsam√tṛp (तृप् धातु)
FormPast passive participle (क्त), Strīliṅga, Prathamā, Ekavacana; agrees with ‘śaktivarūthinī’
mugdha-rūpāof charming form
mugdha-rūpā:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootmugdha (प्रातिपदिक) + rūpa (प्रातिपदिक)
FormStrīliṅga, Prathamā, Ekavacana; karmadhāraya: mugdhaṃ rūpaṃ yasyāḥ
śakti-varūthinīthe host of Śaktis
śakti-varūthinī:
Karman (कर्म) / Karmabhūta-pradhāna (कर्मभूत-प्रधान)
TypeNoun
Rootśakti (प्रातिपदिक) + varūthinī (प्रातिपदिक)
FormStrīliṅga, Prathamā, Ekavacana; tatpuruṣa: śaktīnām varūthinī ‘host/array of śaktis’