Previous Verse
Next Verse

Shloka 7

Bhaṇḍāsuraprādurbhāva

Rise and Consecration of Bhaṇḍāsura

हिरण्याय तु यद्दत्तं किरीटं ब्रह्मणा पुरा / सजीवमविनाश्यं च दैत्येन्द्रैरपि भूषितम् / दधौ भृगुसुतोत्सृष्टं भण्डो बालार्कसन्निभम्

hiraṇyāya tu yaddattaṃ kirīṭaṃ brahmaṇā purā / sajīvamavināśyaṃ ca daityendrairapi bhūṣitam / dadhau bhṛgusutotsṛṣṭaṃ bhaṇḍo bālārkasannibham

Mahkota yang dahulu Brahmā berikan kepada Hiraṇya—seakan bernyawa dan tidak binasa, dihias bahkan oleh raja-raja Daitya—mahkota anugerah putera Bhṛgu (Śukra), bersinar laksana matahari muda, dipakai oleh Bhaṇḍa.

hiraṇyāyafor Hiraṇya
hiraṇyāya:
Sampradāna (सम्प्रदान)
TypeNoun
Roothiraṇya (हिरण्य प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी (सम्प्रदान), एकवचन
tuindeed
tu:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roottu (तु अव्यय)
Formअव्यय; विरोध/पादपूरण
yatwhich
yat:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootyad (यद् सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; सम्बन्धसूचक सर्वनाम (relative)
dattamgiven
dattam:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeVerb
Rootdā (दा धातु)
Formक्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘given’
kirīṭamcrown
kirīṭam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootkirīṭa (किरीट प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन
brahmaṇāby Brahmā
brahmaṇā:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootbrahman (ब्रह्मन् प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (करण/कर्ता-हेतु), एकवचन
purāformerly
purā:
Kāla (काल)
TypeIndeclinable
Rootpurā (पुरा अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक (formerly)
sa-jīvamliving; with life
sa-jīvam:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootsa+jīva (स + जीव प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; उपपद-तत्पुरुष (saha jīvena)
avināśyamimperishable
avināśyam:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Roota+vināśya (अ + विनाश्य प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; नञ्-प्रत्ययान्त (imperishable)
caand
ca:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootca (च अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय
daitya-indraiḥby the lords of the Daityas
daitya-indraiḥ:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootdaitya+indra (दैत्य + इन्द्र प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (करण), बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (daityānām indraiḥ)
apieven; also
api:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootapi (अपि अव्यय)
Formअव्यय; अपि = ‘also/even’ (समुच्चय/सम्भावना)
bhūṣitamadorned
bhūṣitam:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeVerb
Rootbhūṣ (भूष् धातु)
Formक्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘adorned’
dadhauwore; bore
dadhau:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootdhā (धा धातु)
Formलिट् (परस्मैपद), प्रथमपुरुष, एकवचन; perfect (he put on/bore)
bhṛgu-suta-utsṛṣṭambestowed by Bhṛgu’s son
bhṛgu-suta-utsṛṣṭam:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootbhṛgu+suta+utsṛṣṭa (भृगु + सुत + उत्सृष्ट प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (bhṛgusutasya utsṛṣṭam)
bhaṇḍaḥBhaṇḍa (name)
bhaṇḍaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootbhaṇḍa (भण्ड प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (कर्ता), एकवचन
bāla-arka-sannibhamlike the rising sun
bāla-arka-sannibham:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootbāla+arka+sannibha (बाल + अर्क + सन्निभ प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; तत्पुरुष (bālārkasya iva sannibham)