Previous Verse
Next Verse

Shloka 3

The Solar Eclipse at Samanta-pañcaka and the Great Reunion of Yādavas, Pāṇḍavas, and Vraja

नि:क्षत्रियां महीं कुर्वन् राम: शस्‍त्रभृतां वर: । नृपाणां रुधिरौघेण यत्र चक्रे महाह्रदान् ॥ ३ ॥ ईजे च भगवान् रामो यत्रास्पृष्टोऽपि कर्मणा । लोकं सङ्ग्राहयन्नीशो यथान्योऽघापनुत्तये ॥ ४ ॥ महत्यां तीर्थयात्रायां तत्रागन् भारती: प्रजा: । वृष्णयश्च तथाक्रूरवसुदेवाहुकादय: ॥ ५ ॥ ययुर्भारत तत् क्षेत्रं स्वमघं क्षपयिष्णव: । गदप्रद्युम्नसाम्बाद्या: सुचन्द्रशुकसारणै: । आस्तेऽनिरुद्धो रक्षायां कृतवर्मा च यूथप: ॥ ६ ॥

niḥkṣatriyāṁ mahīṁ kurvan rāmaḥ śastra-bhṛtāṁ varaḥ nṛpāṇāṁ rudhiraugheṇa yatra cakre mahā-hradān

Selepas membersihkan bumi daripada raja-raja, Dewa Parasurama, pahlawan terulung, mencipta tasik besar daripada darah raja-raja di sana.

निः-क्षत्रियाम्devoid of kṣatriyas
निः-क्षत्रियाम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootनिः (उपसर्ग/अव्यय) + क्षत्रिय (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण; ‘निः’ = वर्जनार्थक (deprived of)
महीम्the earth
महीम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootमही (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
कुर्वन्making
कुर्वन्:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formशतृ-प्रत्ययान्त वर्तमान-कृदन्त (present active participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
रामःRāma (Paraśurāma)
रामः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootराम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
शस्त्र-भृताम्of weapon-bearers
शस्त्र-भृताम्:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootशस्त्र (प्रातिपदिक) + भृत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन; उपपद-तत्पुरुष (शस्त्रं भृतः = weapon-bearers)
वरःthe best
वरः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootवर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विधेय-नाम (predicate noun)
नृपाणाम्of kings
नृपाणाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootनृप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन
रुधिर-ओघेणby a flood of blood
रुधिर-ओघेण:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootरुधिर (प्रातिपदिक) + ओघ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (रुधिरस्य ओघः)
यत्रwhere
यत्र:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootयत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (relative adverb: where)
चक्रेmade/created
चक्रे:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन; आत्मनेपद
महा-ह्रदान्great lakes
महा-ह्रदान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootमहा (प्रातिपदिक) + ह्रद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; कर्मधारय (महान् ह्रदः)

According to Śrīla Viśvanātha Cakravartī, Śrī Kṛṣṇa’s grandson Aniruddha remained in Dvārakā to protect the city because He is originally Lord Viṣṇu’s manifestation as the guardian of the spiritual planet Śvetadvīpa.