Adhyaya 16

या सोळाव्या अध्यायात स्कंद नारदांच्या दिव्य, दृष्टीमय गोलोकयात्रेचे वर्णन करतात. मेरूपर्वतावरून नारद श्वेतद्वीप व तेथील मुक्त भक्त (श्वेतमुक्त) पाहतात. वासुदेवावर चित्त एकाग्र होताच ते क्षणार्धात दिव्य प्रदेशात पोहोचतात; तेथील भक्त त्यांच्या एकान्तिक भक्तीची ओळख करून कृष्णाचे प्रत्यक्ष दर्शन घ्यावे अशी त्यांची इच्छा जाणून घेतात। कृष्णाच्या अंतःप्रेरणेने प्रेरित एक श्वेतमुक्त नारदांना दिव्य मार्गाने नेतात—देवधामे ओलांडून, सप्तर्षी व ध्रुव यांच्या पलीकडे, महर्लोक-जनलोक-तपोलोक पार करून, ब्रह्मलोक व सृष्टीची ‘आठ आवरणे’ही मागे टाकून। मग नारद तेजोमय अद्भुत गोलोकात पोहोचतात—विरजा नदी, रत्नमय तीर, कल्पवृक्ष आणि अनेक द्वारांनी युक्त दुर्गसदृश वैभव तेथे शोभते। पुढे सुगंधी उपवने, दिव्य पशु, रासमंडप, अलंकारांनी नटलेल्या असंख्य गोपी आणि राधा-कृष्णांचे प्रिय क्रीडावन दिव्य वृंदावन यांचे वर्णन येते। अखेरीस अनेक स्तरांचे द्वार, नामांकित द्वारपाल असलेला कृष्णाचा अद्भुत मंदिरसमूह नारद अनुमतीने प्रवेश करून आत अपार तेजाचे दर्शन घेतात—प्रत्यक्ष दर्शन जवळ आले आहे हे सूचित होत असले तरी, भक्तियोग्यता व भगवद्कृपेने मिळणारे मार्गदर्शन हाच अध्यायाचा केंद्रबिंदू राहतो।