Mantra 8
Rishi: Yājñavalkya-tradition
Devata: Makha (Yajña personified)
Chandas: Yajus (short identification formula)
Samhita Patha (Devanagari)
म॒खस्य॒ शिरो॑ऽसि । म॒खाय॑ त्वा म॒खस्य॑ त्वा शी॒र्ष्णे । म॒खस्य॒ शिरो॑ऽसि । म॒खाय॑ त्वा म॒खस्य॑ त्वा शी॒र्ष्णे । म॒खस्य॒ शिरो॑ऽसि । म॒खाय॑ त्वा म॒खस्य॑ त्वा शी॒र्ष्णे । म॒खाय॑ त्वा म॒खस्य॑ त्वा शी॒र्ष्णे म॒खाय॑ त्वा म॒खस्य॑ त्वा शी॒र्ष्णे म॒खाय॑ त्वा म॒खस्य॑ त्वा शी॒र्ष्णे
Transliteration
makhásya śíro ’si | makhā́ya tvā makhásya tvā śī́rṣṇe | (repeated as in the text)
Translation
तू मखाचे शिर आहेस. मखासाठी तुला; मखाच्या शिरासाठी तुला. (विविध स्थापनांनुसार पुनरावृत्ती)
Padapatha (Word Analysis)
मखस्य । शिरः । असि । मखाय । त्वा । मखस्य । त्वा । शीर्ष्णे । (इति पुनः पुनः)
Word by Word
मखस्यof the sacrifice (makha)
मखस्य:
सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeNoun
Rootमख (प्रातिपदिक)
शिरःhead
शिरः:
कर्तृ/विधेय-नाम (predicate nominative)
TypeNoun
Rootशिरस् (प्रातिपदिक)
असिyou are
असि:
क्रिया (copula)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
मखायfor the sacrifice
मखाय:
सम्प्रदान (for/unto)
TypeNoun
Rootमख (प्रातिपदिक)
त्वाyou
त्वा:
कर्म (object)
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
मखस्यof the sacrifice
मखस्य:
सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeNoun
Rootमख (प्रातिपदिक)
त्वाyou
त्वा:
कर्म (object)
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
शीर्ष्णेon/at the head
शीर्ष्णे:
अधिकरण (in/at; locative)
TypeNoun
Rootशीर्षन् (प्रातिपदिक)
Entities Mentioned
M
Makha (Yajña personified)Ritual Context
Viniyoga (Ritual Application)
Commentary Summary
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes