Dashati 10
PūrvārcikaPrapathaka 2Dashati 109 Mantras

Dashati 10

Āditya-protection through ṛta (cosmic order) and the safeguarding of the sacrificer

Deity

Ādityas (Varuṇa–Mitra–Aryaman)

Melodic Character

Grave and protective with a steady confidence that culminates in assurance

Rishi Family

Ṛṣi attributions require Rigveda concordance for these mantras; not identifiable from the supplied dashati excerpt.

या दशकात ऋत (विश्व-धर्मव्यवस्था) यांच्या अधीन आदित्य—वरुण, मित्र, आर्यमन्—यजमानाला अभेद्य संरक्षण देतात, असा भाव मांडला आहे. सत्यनिष्ठा, न्यायशील आचरण आणि यज्ञविधीची शुद्धता हीच त्यांच्या रक्षणाची पायाभूत अट ठरते. सरस्वती वाणीचे शोधन करून यज्ञाला समर्थ करते; आणि शेवटी इंद्र प्रणेता म्हणून मार्गदर्शन व बळ देऊन कर्माला फलप्राप्तीपर्यंत नेतो.

Mantras

Mantra 1

यं रक्षन्ति प्रचेतसो वरुणो मित्रो अर्यमा न किः स दभ्यते जनः

ज्याचे रक्षण प्रचेता (ज्ञानी)—वरुण, मित्र आणि अर्यमा—करतात, त्या जनास कोणताही मनुष्य कोणत्याही प्रकारे दाबू शकत नाही, इजा करू शकत नाही.

Saman: Āditya (generic; specific Sāman-name not supplied in input)

Mantra 2

गव्यो षु णो यथा पुराश्वयोत रथया वरिवस्या महोनाम्

जसे पूर्वी, तसेच आम्हाला विपुल गो-धन दे; तसेच अश्व-धन व रथ-धनही दे; महानोंच्या, महाबलवानांच्या महान वरदानांकडे जाण्यासाठी आम्हाला मोकळा मार्ग करून दे.

Saman: Aindra (generic) — melody unspecified in input

Mantra 3

इमास्त इन्द्र पृश्नयो घृतं दुहत आशिरम् एनामृतस्य पिप्युषीः

हे इंद्रा! तुझे हे पृष्णयः (चितकबरी गायी) घृताचे दुहन करतात; ते ही आशीः ओततात—अमृत (सोम) रसाने परिपूर्ण, तृप्त करणारी।

Saman: Aindra (generic) — melody unspecified in input

Mantra 4

अया धिया च गव्यया पुरुणामन्पुरुष्टुत यत्सोमेसोम आभुवः

या धिया (स्तोत्रबुद्धी) आणि या गव्यया (गौ-प्रद) प्रार्थनेने, हे बहुनामन्, बहुस्तुत! तू प्रत्येक सोम-अर्पणात उपस्थित होतोस।

Saman: Aindra (generic) — melody unspecified in input

Mantra 5

पावका नः सरस्वती वाजेभिर्वाजिनीवती यज्ञं वष्टु धियावसुः

पावनी सरस्वती, वाजांनी वाजिनीवती, वाज-दानांसह आमच्या यज्ञास अनुग्रह करो; ती धिया-वसु (पवित्र धियाच जिचे धन आहे)।

Saman: Sarasvata (generic) — melody unspecified in input

Mantra 6

क इमं नाहुषीष्वा इन्द्रं सोमस्य तर्पयात् स नो वसून्या भरात्

नाहुषांमध्ये कोण इंद्राला सोमाने तृप्त करील? तो (असे करून) आमच्यासाठी धन-संपत्ती येथे आणो.

Saman: Aindra (generic) — melody unspecified in input

Mantra 7

आ याहि सुषुमा हि त इन्द्र सोमं पिबा इमम् एदं बर्हिः सदो मम

इथे ये; हे इंद्रा, आनंददायी पान तुझेच आहे. हा सोम पान कर. हे माझे बर्हि (पवित्र कुशासन) आहे, हे माझे सदस्-आसन आहे.

Saman: Aindra (generic) — melody unspecified in input

Mantra 8

महि त्रीणामवरस्तु द्युक्षं मित्रस्यार्यम्णः दुराधर्षं वरुणस्य

तिघांची महिमा महान आहे—मित्राची, अर्यमणाची; आणि वरुणाची (महत्ता) अजेय, अवध्य आहे.

Saman: Aditya (generic) — melody unspecified in input

Mantra 9

त्वावतः पुरूवसो वयमिन्द्र प्रणेतः स्मसि स्थातर्हरीणाम्

हे पुरूवसो (बहुधन) इंद्रा! तुझ्या रक्षणाखाली आम्ही सुरक्षित आहोत; हे इंद्रा, आम्ही तुझ्याच द्वारा प्रणीते (प्रणेता-मार्गदर्शित) आहोत. हरि (कपिश) अश्वांवर अधिष्ठित असणारा तूच आमचा नेता आहेस.

Saman: Aindra (generic) — melody unspecified in input

Frequently Asked Questions

That the wise Ādityas (Varuṇa, Mitra, Aryaman) protect the person aligned with truth and right observance, and that the sacrifice succeeds through purified speech (Sarasvatī) and guided power (Indra).

Because ritual protection is tied to correct and pure sacred utterance; Sarasvatī represents the cleansing and ordering of vāk (speech) that enables the yajña to proceed effectively.

Indra is invoked as praṇetṛ, the one who ‘leads’ the sacrificer through the rite to its fruit; his presence adds decisive strength and assurance to the protection already established by the Ādityas.