Adhyaya 23

व्यास राजा कोचराश व राणी सुप्राज्ञा यांना एकादशी-व्रताचे आदर्श वैष्णव म्हणून वर्णित करतात. ते दशमीचे नियम पाळून एकादशीच्या मध्यरात्री जागरण करतात—भजन, नृत्य, धूप-दीप, तुळशी-सेवा आणि सामूहिक कीर्तनाने हरिची पूजा करतात. ब्राह्मण शौरी त्यांच्या दुर्मिळ आचरणाचे कौतुक करून त्यांच्या शुद्धतेचे कारण विचारतो. सुप्राज्ञा पूर्वजन्मातील पापमय स्थिती उघड करते—वेश्या-जीवन आणि नित्योदयनामक दुराचारी पुरुषाशी संबंध. त्या अवस्थेत दुःखाने/अनायास घडलेला उपवास, दीपप्रज्वलन, रात्र-जागरण व नामस्मरण एकादशीच्या दिवशी पापक्षय करणारे ठरते. यमलोकी चित्रगुप्त एकादशीची महिमा साक्षेसह सांगतो; धर्मराज यम त्यांना सन्मानाने मुक्त करून विष्णुधामाकडे पाठवतो. यानंतर परलोकातील दोन मार्गांचे उपदेशात्मक वर्णन येते—धर्मात्म्यांसाठी शोभिवंत, सुखमय मार्ग आणि पाप्यांसाठी विस्तीर्ण, यातनामय मार्ग; नरक व दंडांची यादीही दिली आहे. शेवटी एकादशी हे सर्वोच्च व्रत असल्याचे पुनः प्रतिपादन करून राजदम्पत्याच्या हरिप्राप्तीने अध्याय समाप्त होतो।