Shloka 22
सूर्य–कर्णोपदेशः
Sūrya’s Counsel to Karṇa on Kīrti and the Kuṇḍala
Devanagari script
द्वितीयसागरनिभं तद् बल॑ बहुलध्वजम् | वेलावनं समासाद्य निवासमकरोत् तदा,असंख्य ध्वजा-पताकाओंसे सुशोभित वह विशाल वाहिनी दूसरे महासागरके समान जान पड़ती थी। सागरके तटवर्ती वनमें पहुँचकर उसने अपना पड़ाव डाला
Transliteration
dvitīya-sāgara-nibhaṃ tad balaṃ bahula-dhvajam | velā-vanaṃ samāsādya nivāsam akarot tadā ||
Translation
असंख्य ध्वज-पताकांनी भरलेली ती विशाल सेना जणू दुसऱ्या महासागरासारखी भासत होती। समुद्रकिनाऱ्याच्या वनात पोहोचून तिने तेथेच तळ ठोकला।
Word by Word
द्वितीयsecond
द्वितीय:
Karma
TypeAdjective
Rootद्वितीय
FormNeuter, Accusative, Singular
सागरनिभम्ocean-like
सागरनिभम्:
Karma
TypeAdjective
Rootसागरनिभ
FormNeuter, Accusative, Singular
तत्that
तत्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormNeuter, Accusative, Singular
बलम्army/force
बलम्:
Karma
TypeNoun
Rootबल
FormNeuter, Accusative, Singular
बहुलध्वजम्having many banners
बहुलध्वजम्:
Karma
TypeAdjective
Rootबहुलध्वज
FormNeuter, Accusative, Singular
वेलावनम्shore-forest (forest on the coast)
वेलावनम्:
Karma
TypeNoun
Rootवेलावन
FormNeuter, Accusative, Singular
समासाद्यhaving reached/approached
समासाद्य:
Karma
TypeVerb
Rootसम्-आ-√सद्
Formल्यप् (absolutive/gerund), Parasmaipada (usage)
निवासम्camp/dwelling
निवासम्:
Karma
TypeNoun
Rootनिवास
FormMasculine, Accusative, Singular
अकरोत्made/established
अकरोत्:
Karta
TypeVerb
Root√कृ
FormImperfect (लङ्), 3rd, Singular, Parasmaipada
तदाthen
तदा:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतदा
Speaker
मार्कण्डेय उवाच
Characters & Entities
M
MārkaṇḍeyaA
army (bala)B
banners/flags (dhvaja)S
seashore (velā)C
coastal forest (velā-vana)O
ocean/sea (sāgara)Sandhi Notes