Shloka 31

Mārkaṇḍeya’s Consolation to the King: Exempla of Rāma and the Efficacy of Allies (मार्कण्डेयाश्वासनम्)

Devanagari script

ब्रह्मोवाच यस्माद्‌ राक्षसयोनौ ते जातस्यामित्रकर्शन । नाधर्मे धीयते बुद्धिरमरत्वं ददानि ते,ब्रह्माजीने कहा--शत्रुनाशन! राक्षसयोनिमें जन्म लेकर भी तुम्हारी बुद्धि अधर्ममें नहीं लगती; इसलिये (तुम्हारे माँगे हुए वरके अतिरिक्त) मैं तुम्हें अमरत्व भी देता हूँ

Translation

ब्रह्मदेव म्हणाले— “शत्रुनाशका! राक्षसयोनीत जन्म घेऊनही तुझी बुद्धी अधर्मात रमत नाही; म्हणून (मागितलेल्या वराव्यतिरिक्त) मी तुला अमरत्वही देतो.”

Word by Word

ब्रह्माBrahmā

उवाचsaid

यस्मात्because, since

राक्षस-योनौin a rākṣasa womb/birth

तेof you, your

जातस्यborn (of you who are born)

अमित्र-कर्शनO enemy-crusher

नnot

अधर्मेin unrighteousness

धी-यतेis placed, is directed

बुद्धिःintellect, mind

अमरत्वम्immortality

ददानिI give

तेto you

Speaker

विभीषण उवाच

Character Dynamics

Dharma Sankata (Moral Dilemma)

War Context

Verse Rasa (Emotional Essence)

Philosophical Teaching

Political Layer

Meter (Chandas)

Sandhi Notes