Shloka 56
द्रौपदी-शैब्यसंवादः — Draupadī’s Identification and Counsel on Hospitality
अस्महुर्मन्त्रितं तस्मै बद्धांश्वास्मान् न्यवेदयन् | तत्पश्चात् गन्धर्वोने पाण्डवोंके साथ युधिष्ठिरके पास आकर हमलोगोंकी दुर्मन्त्रणा उन्हें बतायी और हमें उनके सुपुर्द कर दिया। उस समय हम सब लोग बँधे हुए थे
asmāhur mantritaṃ tasmai baddhāṃśv asmān nyavedayan | tatpaścāt gandharvo ne pāṇḍavoṃke sātha yudhiṣṭhirake pāsa ākara hamalogoṃkī durmantraṇā unheṃ batāyī aura hameṃ unke supurda kara diyā | usa samaya ham saba logoṃ bãdhe hue the
दुर्योधन म्हणाला— आम्ही त्याला आमचा सल्ला कळविला होता; त्यानंतर आम्ही बांधलेलेच होतो. मग गंधर्व पांडवांसह युधिष्ठिराकडे आला, आमची दुष्ट मंत्रणा त्यांना सांगितली आणि आम्हाला त्यांच्या स्वाधीन केले. त्या वेळी आम्ही सर्वजण बंधनात होतो.
दुर्योधन उवाच
Educational Q&A
Malicious counsel (durmantraṇā) rebounds upon the schemer: when one acts from envy and humiliation-seeking, the result is loss of dignity and dependence on those one sought to harm. The verse highlights an ethical contrast—intrigue versus accountability—by showing the plot exposed and the plotters delivered into the hands of the very people they opposed.
Duryodhana recounts that after their plan was communicated, a Gandharva—having subdued them—approaches Yudhiṣṭhira together with the Pāṇḍavas, reveals the Kauravas’ ill-intentioned scheme, and hands the bound captives over to Yudhiṣṭhira’s side.