Shloka 14
स्कन्दोपाख्यानम् — उत्पातशान्तिः, स्वाहारूपविचारः, कौमारमङ्गलक्रियाः
Devanagari script
ततस्तं ब्राह्मुणं ताभ्यां धर्मव्याधो न्यवेदयत् । तौ स्वागतेन तं विप्रमर्चयामासतुस्तदा,तदनन्तर धर्मव्याधने अपने माता-पिताको उस कौशिक ब्राह्मणका परिचय दिया। तब उन दोनोंने भी स्वागतपूर्वक ब्राह्मणका पूजन किया
Transliteration
tatastaṃ brāhmaṇaṃ tābhyāṃ dharmavyādho nyavedayat | tau svāgatena taṃ vipram arcayāmāsatus tadā |
Translation
त्यानंतर धर्मव्याधाने त्या ब्राह्मणाचा आपल्या माता-पित्याशी परिचय करून दिला. मग त्या दोघांनीही त्याचे यथोचित स्वागत-सत्कार केला आणि श्रद्धेने पूजन करून मान दिला.
Word by Word
ततःthen, thereafter
ततः:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootततः (तद्-प्रातिपदिकात्)
Formअव्यय
तम्him
तम्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
ब्राह्मणम्the Brahmin
ब्राह्मणम्:
Karma
TypeNoun
Rootब्राह्मण
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
ताभ्याम्to those two (to them both)
ताभ्याम्:
Sampradana
TypePronoun
Rootतद्
Formस्त्रीलिङ्ग/पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया, द्विवचन
धर्मव्याधःDharma-vyādha (the righteous hunter)
धर्मव्याधः:
Karta
TypeNoun
Rootधर्मव्याध
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
न्यवेदयत्informed, introduced
न्यवेदयत्:
TypeVerb
Rootनि + अवेदय (√विद्/√वेद् caus. अवेदयति)
Formलङ् (अनद्यतनभूत), प्रथमपुरुष, एकवचन
तौthose two
तौ:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, द्विवचन
स्वागतेनwith welcome, hospitably
स्वागतेन:
Karana
TypeNoun
Rootस्वागत
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया, एकवचन
तम्him
तम्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
विप्रम्the Brahmin
विप्रम्:
Karma
TypeNoun
Rootविप्र
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
अर्चयामासतुःthey two worshipped/honoured
अर्चयामासतुः:
TypeVerb
Rootअर्चयामास (अर्चयति + आमास periphrastic perfect)
Formलिट् (परस्मैपद, परोक्षभूत/परिप्रयोग), प्रथमपुरुष, द्विवचन
तदाthen, at that time
तदा:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतदा (तद्-प्रातिपदिकात्)
Formअव्यय
Speaker
मार्कण्डेय उवाच
Characters & Entities
M
MārkaṇḍeyaD
DharmavyādhaT
the brāhmaṇa (Kauśika, implied by context)D
Dharmavyādha’s parentsVerse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes