Shloka 16
Nahūṣa as Ajagara: Virtue Hierarchy, Karmic Gati, and the Psychology of Mind–Intellect
तस्मिन् गिरौ प्रस्नरवणोपपन्न- हिमोत्तरीयारुणपाण्डुसानौ विशाखयूपं समुपेत्य चक्ु- स्तदा निवासं पुरुषप्रवीरा:,झरनोंसे युक्त हिमराशि उस पर्वतरूपी पुरुषके लिये उत्तरीयका काम करती थी और उसका अरुण एवं श्वेत रंगका शिखर बालसूर्यकी किरणें पड़नेसे सफेद एवं लाल पगड़ीके समान शोभा पाता था। उसके ऊपर विशाखयूप नामक वनमें पहुँचकर नरवीर पाण्डवोंने उस समय निवास किया
tasmin girau prasnaravaṇopapanna-himottarīyāruṇapāṇḍusānau | viśākhayūpaṃ samupetya cakruḥ tadā nivāsaṃ puruṣapravīrāḥ ||
वैशंपायन म्हणाले—झऱ्यांच्या निनादाने युक्त त्या पर्वतावर हिम जणू उत्तरीयाप्रमाणे उतारांवर पसरले होते आणि शिखर अरुण व पांडुर छटांनी उजळून निघाले होते. ते पुरुषप्रवीर पांडव ‘विशाखयूप’ नावाच्या वनात येऊन त्या वेळी तेथे निवास करू लागले.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights dharmic endurance: the Pāṇḍavas accept hardship during exile with restraint and steadiness, choosing a disciplined life amid austere natural surroundings rather than being driven by anger or impatience.
Vaiśampāyana describes a mountain alive with the sound of streams and covered with snow like a mantle; the Pāṇḍavas arrive at the forest called Viśākhayūpa and establish their residence there.