Previous Verse
Next Verse

Shloka 26

Arjuna’s Account of Tapas and the Kirāta Test; Revelation of Maheśvara and the Grant of the Pāśupata-Astra

अधिराज: स राजंस्त्वां शान्तनु: प्रपितामह: । स्वर्गजिच्छक्रलोकस्थ: कुशलं परिपृच्छति,महातपस्वी शान्तनुने देवताओं, पितरों, ऋषियों तथा ब्राह्मणोंकी पूजा करके यमुना- तटपर सात बड़े-बड़े अश्वमेधयज्ञोंका अनुष्ठान किया था। राजन! वे तुम्हारे प्रपितामह राजाधिराज शान्तनु स्वर्गलोकको जीतकर उसीमें निवास करते हैं। उन्होंने मुझसे तुम्हारी कुशल पूछी थी

Dhanada uvāca — Adhirājaḥ sa rājanstvāṃ Śāntanuḥ prapitāmahaḥ | svargajicchakralokasthaḥ kuśalaṃ paripṛcchati || Yamunā-taṭe mahātapāsvī Śāntanunā devatāḥ pitara ṛṣayaś ca brāhmaṇāś ca pūjayitvā sapta mahā-aśvamedhayajñā anuṣṭhitāḥ | rājan! sa te prapitāmahaḥ rājādhirājaḥ Śāntanuḥ svargalokaṃ jitvā tatraiva nivāsī; sa mayā tava kuśalaṃ pṛṣṭavān iti ||

धनद म्हणाला—राजन्, तुझे प्रपितामह अधिराज शान्तनु स्वर्ग जिंकून इंद्रलोकात निवास करीत असून तुझ्या कुशलतेची विचारणा करीत आहेत. त्या महातपस्वीने देव, पितर, ऋषी व ब्राह्मण यांची पूजा करून यमुनेच्या तीरावर सात महान अश्वमेध यज्ञ यथाविधी केले. स्वर्गलोक जिंकून तेथेच ते राहतात; त्यांनीच माझ्याकडे तुझ्या कल्याणाची चौकशी केली.

अधिराजःthe overlord/sovereign king
अधिराजः:
Karta
TypeNoun
Rootअधिराज
FormMasculine, Nominative, Singular
सःhe
सः:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Singular
राजन्O king
राजन्:
TypeNoun
Rootराजन्
FormMasculine, Vocative, Singular
त्वाम्you
त्वाम्:
Karma
TypePronoun
Rootयुष्मद्
FormAccusative, Singular
शान्तनुःŚāntanu
शान्तनुः:
Karta
TypeNoun
Rootशान्तनु
FormMasculine, Nominative, Singular
प्रपितामहःgreat-grandfather
प्रपितामहः:
Karta
TypeNoun
Rootप्रपितामह
FormMasculine, Nominative, Singular
स्वर्गजित्conqueror of heaven
स्वर्गजित्:
TypeAdjective
Rootस्वर्गजित्
FormMasculine, Nominative, Singular
शक्रलोकस्थःdwelling in Indra's world
शक्रलोकस्थः:
Adhikarana
TypeAdjective
Rootशक्रलोकस्थ
FormMasculine, Nominative, Singular
कुशलम्welfare, well-being
कुशलम्:
Karma
TypeNoun
Rootकुशल
FormNeuter, Accusative, Singular
परिपृच्छतिasks about, inquires
परिपृच्छति:
TypeVerb
Rootपरि-प्रच्छ्
FormPresent, Third, Singular, Parasmaipada

धनद उवाच

D
Dhanada (Kubera)
Ś
Śāntanu
I
Indra (Śakra)
S
Svarga (heaven)
Ś
Śakraloka (Indra’s world)
Y
Yamunā river
D
Devatās (gods)
P
Pitaras (ancestors)
Ṛṣis (seers)
B
Brāhmaṇas
A
Aśvamedha sacrifice