Previous Verse
Next Verse

Shloka 5

तीर्थयात्रा: सागरतीर्थ-शूर्पारक-प्रभासगमनम्

Pilgrimage to Sea Tīrthas, Śūrpāraka, and Prabhāsa

तत्रार्जुनस्थाग्रय धनुर्धरस्य निशम्य तत्‌ कर्म नरैरशक्यम्‌ | सम्पूज्यमान: परमर्षिसड्घै: परां मुर्द पाण्डुसुत: स लेभे,वहाँ श्रेष्ठ धनुर्धर अर्जुनके उस पराक्रमको, जो दूसरे मनुष्योंके लिये असम्भव था, सुनकर पाण्डुनन्दन युधिष्ठिरको बड़ी प्रसन्नता प्राप्त हुई। उन तीर्थोमें बड़े-बड़े ऋषिगण भी उनका सत्कार करते थे। जनमेजय! द्रौपदी तथा भाइयोंके साथ राजा युधिष्ठिरने उन पाँचों तीर्थोमें स्नान करके अर्जुनके पराक्रमकी प्रशंसा करते हुए बड़े हर्षका अनुभव किया

tatrārjunasthāgrya-dhanurdharasya niśamya tat karma narair aśakyam | sampūjyamānaḥ paramarṣi-saṅghaiḥ parāṃ mudāṃ pāṇḍusutaḥ sa lebhe ||

तेथे अग्रगण्य धनुर्धर अर्जुनाचे ते पराक्रम—जे सामान्य मनुष्यांस अशक्य होते—ऐकून पांडुपुत्र (युधिष्ठिर) परम आनंदित झाला। परमर्षींच्या संघांनी सत्कार केल्याने त्याचा हर्ष अधिकच वाढला।

तत्रthere
तत्र:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतत्र
अर्जुनस्यof Arjuna
अर्जुनस्य:
TypeNoun
Rootअर्जुन
FormMasculine, Genitive, Singular
अग्र्यforemost, excellent
अग्र्य:
TypeAdjective
Rootअग्र्य
FormMasculine, Nominative, Singular
धनुर्धरस्यof the bow-bearer (archer)
धनुर्धरस्य:
TypeNoun
Rootधनुर्धर
FormMasculine, Genitive, Singular
निशम्यhaving heard
निशम्य:
TypeVerb
Rootनि-शम्
Formल्यप् (absolutive/gerund), Parasmaipada (usage)
तत्that
तत्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormNeuter, Accusative, Singular
कर्मdeed, act
कर्म:
Karma
TypeNoun
Rootकर्मन्
FormNeuter, Accusative, Singular
नरैःby men
नरैः:
Karana
TypeNoun
Rootनर
FormMasculine, Instrumental, Plural
अशक्यम्impossible
अशक्यम्:
TypeAdjective
Rootअशक्य
FormNeuter, Accusative, Singular
सम्पूज्यमानःbeing honored
सम्पूज्यमानः:
TypeVerb
Rootसम्-पूज्
Formशानच् (present passive participle), Masculine, Nominative, Singular
परमर्षिसङ्घैःby groups of great sages
परमर्षिसङ्घैः:
Karana
TypeNoun
Rootपरमर्षि-सङ्घ
FormMasculine, Instrumental, Plural
पराम्supreme, great
पराम्:
TypeAdjective
Rootपरा
FormFeminine, Accusative, Singular
मुदम्joy, delight
मुदम्:
Karma
TypeNoun
Rootमुद्
FormFeminine, Accusative, Singular
पाण्डुसुतःson of Pandu (Yudhiṣṭhira)
पाण्डुसुतः:
Karta
TypeNoun
Rootपाण्डु-सुत
FormMasculine, Nominative, Singular
सःhe
सः:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Singular
लेभेobtained, experienced
लेभे:
TypeVerb
Rootलभ्
FormPerfect (Liṭ), Third, Singular, Ātmanepada

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
A
Arjuna
Y
Yudhiṣṭhira (Pāṇḍusuta)
P
Paramarṣis (great seers)