Next Verse

Shloka 1

भीष्म-द्रोणादिभिः पाण्डवसेनाक्षयकाल-निर्णयः | Time-estimates for the depletion of the Pāṇḍava forces

Bhīṣma–Droṇa council

इस प्रकार श्रीमह्याभारत उद्योगपर्वके अन्तर्गत अम्बोपाख्यानपर्वमें अजुनवाक्यविषयक एक सौ चौरानबेवाँ अध्याय पूरा हुआ ॥/ १९४ ॥। ऑपन-आ कराता बछ। जि पज्चनवर्त्याधेकशततमो< ध्याय: कौरव-सेनाका रणके लिये प्रस्थान वैशम्पायन उवाच ततः प्रभाते विमले धार्तराष्ट्रेण चोदिता: । दुर्योधनेन राजान: प्रययु: पाण्डवान्‌ प्रति,वैशम्पायनजी कहते है--जनमेजय! तदनन्तर निर्मल प्रभातकालमें धृतराष्ट्रपुत्र दुर्योधनसे प्रेरित हो सब राजा पाण्डवोंसे युद्ध करनेके लिये चले

vaiśampāyana uvāca | tataḥ prabhāte vimale dhārtarāṣṭreṇa coditāḥ | duryodhanena rājānaḥ prayayuḥ pāṇḍavān prati ||

वैशंपायन म्हणाले—त्यानंतर निर्मळ, स्वच्छ प्रभातकाळी धृतराष्ट्रपुत्र दुर्योधनाच्या प्रेरणेने ते सर्व राजे पांडवांविरुद्ध युद्धासाठी निघाले।

ततःthen, thereafter
ततः:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootततः (तद्-प्रातिपदिकात् अव्यय)
FormAvyaya
प्रभातेin the morning
प्रभाते:
Adhikarana
TypeNoun
Rootप्रभात (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Locative, Singular
विमलेclear, pure
विमले:
Adhikarana
TypeAdjective
Rootविमल (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Locative, Singular (agreeing with प्रभाते)
धार्तराष्ट्रेणby the son of Dhṛtarāṣṭra (Duryodhana)
धार्तराष्ट्रेण:
Karana
TypeNoun
Rootधार्तराष्ट्र (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Instrumental, Singular
चोदिताःurged, impelled
चोदिताः:
Karta
TypeAdjective
Rootचुद् (धातु) → चोदित (क्त-प्रत्यय)
FormMasculine, Nominative, Plural
दुर्योधनेनby Duryodhana
दुर्योधनेन:
Karana
TypeNoun
Rootदुर्योधन (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Instrumental, Singular
राजानःkings
राजानः:
Karta
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Plural
प्रययुःset out, departed
प्रययुः:
TypeVerb
Rootया (धातु) उपसर्गः प्र- → प्रया; लिट् (परस्मैपद) 3बहु
FormPerfect (Liṭ), 3rd person, Plural, Parasmaipada
पाण्डवान्the Pāṇḍavas
पाण्डवान्:
Karma
TypeNoun
Rootपाण्डव (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Accusative, Plural
प्रतिtowards, against
प्रति:
TypeIndeclinable
Rootप्रति (अव्यय/उपसर्ग)
FormAvyaya

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
D
Duryodhana
D
Dhṛtarāṣṭra
T
the kings (allied rulers)
T
the Pāṇḍavas