Shloka 6
Adhyāya 152: Kaurava-sainyavibhāgaḥ
Division and Standardization of the Kaurava Host
धष्टद्युम्नश्व॒ पाज्चाल्य: शिखण्डी च महारथ: । युधामन्युश्न विक्रान्तो देवैरपि दुरासद:,तपोधन! पाण्डव, भगवान् श्रीकृष्ण, विराट, ट्रुपद, पांचालराजकुमार धूष्टद्युम्न, महारथी शिखण्डी तथा देवताओंके लिये भी दुर्जय महापराक्रमी युधामन्यु--ये सब तो संग्राममें एकत्र होनेपर इन्द्रसहित सम्पूर्ण देवताओंको भी पीड़ित कर सकते हैं; अतः वहाँ कौरवों तथा पाण्डवोंने जो-जो कर्म किया था वह सब विस्तारपूर्वक सुननेकी मेरी इच्छा है
Janamejaya uvāca |
Dhṛṣṭadyumnaś ca pāñcālyaḥ śikhaṇḍī ca mahārathaḥ |
Yudhāmanyuś ca vikrānto devair api durāsadaḥ, tapodhana |
Pāṇḍavā bhagavān śrīkṛṣṇo virāṭaḥ drupadaḥ pāñcālarājakumāraḥ dhṛṣṭadyumnaḥ mahārathī śikhaṇḍī tathā devatābhir api durjayo mahāparākramaḥ yudhāmanyuḥ—ete sarve tu saṅgrāme ekatrībhūte indrasahitaṃ sampūrṇaṃ devagaṇaṃ api pīḍayituṃ śaknuvanti; ataḥ tatra kauravaiḥ pāṇḍavaiś ca yo-yo karma kṛtaṃ tat sarvaṃ vistareṇa śrotum icchāmi |
जनमेजय म्हणाला— तपोधन! पाञ्चालांचा धृष्टद्युम्न, महारथी शिखंडी आणि पराक्रमी युधामन्यु—जो देवांनाही दुर्जय आहे—हे सर्व पांडव, भगवान श्रीकृष्ण, विराट व द्रुपद यांच्यासह संग्रामात एकत्र झाले तर इंद्रासह सर्व देवांनाही व्यथित करू शकतात. म्हणून तेथे कौरव-पांडवांचे सर्व विचेष्टित मला विस्ताराने ऐकायचे आहे.
जनमेजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how collective strength and righteous alliances can become formidable, while also modeling the ethical posture of inquiry: Janamejaya seeks a detailed account of actions (karma) by both sides, implying that understanding consequences and conduct is essential for judging dharma within conflict.
Janamejaya addresses the ascetic narrator and lists major Pāṇḍava-aligned warriors and kings, emphasizing their battle power—so great it could distress even the gods led by Indra. On that basis he requests a full, detailed narration of what the Kauravas and Pāṇḍavas did in that situation.