Shloka 1

उद्योगपर्व अध्याय १३३ — संजये मातृउपदेशः

Udyoga Parva Adhyaya 133 — A Mother’s Counsel to Saṃjaya

Devanagari script

अपना छा |: चतुस्त्रिंशर्दाधिकशततमो< ध्याय: विदुलाका अपने पुत्रको युद्धके लिये उत्साहित करना विदुलोवाच अथैतस्यामवस्थायां पौरुष॑ हातुमिच्छसि । निहीनसेवितं मार्ग गमिष्यस्यचिरादिव,विदुला बोली--संजय! यदि तू इस दशामें पौरुषको छोड़ देनेकी इच्छा करता है तो शीघ्र ही नीच पुरुषोंके मार्गपर जा पहुँचेगा

Transliteration

vidulovāca | athaitasyām avasthāyāṃ pauruṣaṃ hātum icchasi | nihīna-sevitaṃ mārgaṃ gamiṣyasy acirād iva ||

Translation

विदुला म्हणाली—संजय! या अवस्थेत तू जर पौरुष सोडू इच्छितोस, तर लवकरच तू नीच लोकांनी चाललेल्या मार्गावर जाशील—अधम व भित्र्यांच्या वाटेवर.

Word by Word

• {'atha': 'now

• then (introducing the statement)', 'etasyām avasthāyām': 'in this condition

• at this critical juncture', 'pauruṣam': 'manly courage

• steadfast valor', 'hātum': 'to abandon

• to give up', 'icchasi': 'you desire

• you wish', 'nihīna': 'low

• ignoble', 'sevitam': 'resorted to

• practiced', 'mārgam': 'path

• course of conduct', 'gamiṣyasi': 'you will go

• you will come to follow', 'acirāt': 'soon

• before long', 'iva': 'as if

Speaker

पुत्र उवाच

Characters & Entities

• Vidulā
• Vidulā's son (unnamed in this verse)