Shloka 5
नारदकथितं माधव्याः तपश्चर्या–ययातेः स्वर्गविचारः | Nārada on Mādhavī’s Asceticism and the Scrutiny of Yayāti in Heaven
एकत: श्यामकर्णानां हयानां चन्द्रवर्चसाम् । भगवन् दीयतां महां सहस्रमिति गालव,ऋचीकस्तु तथेत्युक्त्वा वरुणस्यालयं गत: । अश्वतीर्थे हयॉल्लब्ध्वा दत्तवान् पार्थिवाय वै ६ ।। “भगवन्! मुझे कनन््याके शुल्करूपमें एक हजार ऐसे घोड़े दीजिये, जो चन्द्रमाके समान कान्तिमान् हों तथा एक ओरसे उनके कान श्याम रंगके हों” गालव! तब ऋचीक मुनि “तथास्तु” कहकर वरुणके लोकमें गये और वहाँ अश्व॒तीर्थमें वैसे घोड़े प्राप्त करके उन्होंने राजा गाधिको दे दिये
ekataḥ śyāmakarṇānāṃ hayānāṃ candravarcasām | bhagavan dīyatāṃ mahāṃ sahasram iti gālavaḥ, ṛcīkas tu tathety uktvā varuṇasyālayaṃ gataḥ | aśvatīrthe hayān labdhvā dattavān pārthivāya vai ||
गालव म्हणाला—“भगवन्! कन्याशुल्क म्हणून मला असे एक हजार श्रेष्ठ घोडे द्या, जे चंद्रासारखे तेजस्वी असतील आणि ज्यांच्या एका बाजूचे कान श्यामवर्णी असतील.” तेव्हा ऋचीक मुनी “तथास्तु” म्हणत वरुणाच्या लोकात गेले. तेथे अश्वतीर्थात तसे घोडे मिळवून त्यांनी ते राजाला विधिपूर्वक अर्पण केले.
नारद उवाच
Educational Q&A
The passage underscores dharma as fidelity to one’s pledged duty: a promised obligation (here, the bride-price requirement) must be met through disciplined, legitimate means. Ṛcīka’s prompt assent and successful procurement model ethical follow-through rather than evasion.
Gālava requests from the sage Ṛcīka a thousand special horses—moon-bright and marked by dark ears on one side—as the required bride-price. Ṛcīka agrees, goes to Varuṇa’s realm, obtains the horses at Aśvatīrtha, and gives them to the king (pārthiva).