Shloka 131
Purohita-Niyoga and the Brahma–Kṣatra Concord
Aila–Kaśyapa Saṃvāda
Devanagari script
एतौ हि नित्यं संयुक्तावितरेतरधारणे । क्षत्रं वै ब्रह्मणो योनिर्योनि: क्षत्रस्य वै द्विजा:
Transliteration
etau hi nityaṁ saṁyuktāv itaretara-dhāraṇe | kṣatraṁ vai brāhmaṇo yonir yoniḥ kṣatrasya vai dvijāḥ ||
Translation
हे दोन्ही नित्य संयुक्त असून परस्परांना धारण करतात. क्षत्र (राजशक्ती)चा स्रोत ब्राह्मण आहे; आणि हे द्विजा, ब्राह्मणांसाठी क्षत्रच (रक्षण-आधाररूप) स्रोत आहे.
Word by Word
एतौthese two
एतौ:
Karta
TypePronoun
Rootएतद्
FormMasculine, Nominative, Dual
हिindeed/for
हि:
TypeIndeclinable
Rootहि
नित्यम्always
नित्यम्:
TypeIndeclinable
Rootनित्य
संयुक्तौjoined/associated
संयुक्तौ:
Karta
TypeAdjective
Rootसंयुक्त
FormMasculine, Nominative, Dual
इतरेतरधारणेin mutual support (of each other)
इतरेतरधारणे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootइतरेतरधारण
FormNeuter, Locative, Dual
क्षत्रम्kshatra (royal power/warrior order)
क्षत्रम्:
Karta
TypeNoun
Rootक्षत्र
FormNeuter, Nominative, Singular
वैindeed
वै:
TypeIndeclinable
Rootवै
ब्रह्मणःof brahman (priestly/spiritual power)
ब्रह्मणः:
TypeNoun
Rootब्रह्मन्
FormNeuter, Genitive, Singular
योनिःsource/womb/origin
योनिः:
Karta
TypeNoun
Rootयोनि
FormFeminine, Nominative, Singular
योनिःsource/origin
योनिः:
Karta
TypeNoun
Rootयोनि
FormFeminine, Nominative, Singular
क्षत्रस्यof kshatra
क्षत्रस्य:
TypeNoun
Rootक्षत्र
FormNeuter, Genitive, Singular
वैindeed
वै:
TypeIndeclinable
Rootवै
द्विजाःO twice-born (Brahmins)
द्विजाः:
TypeNoun
Rootद्विज
FormMasculine, Vocative, Plural
Speaker
कश्यप उवाच
Characters & Entities
क
कश्यप (Kāśyapa)ब
ब्राह्मण (Brāhmaṇa)क
क्षत्र / क्षत्रिय (Kṣatra/Kṣatriya)द
द्विज (Dvija)Verse Rasa (Emotional Essence)
Sandhi Notes