Shloka 8
Devanagari script
नाग उवाच अहो कल्याणवृत्तस्त्वं साधु: सज्जनवत्सल: । अवाच्यस्त्व॑ महाभाग परं स्नेहेन पश्यसि
Translation
नाग म्हणाला—महाभाग! तुमचे आचरण अत्यंत कल्याणमय आहे. तुम्ही साधू आहात आणि सज्जनांवर स्नेह ठेवता. कोणत्याही दृष्टीने तुम्ही निंदनीय नाही; कारण तुम्ही इतरांकडे प्रेमदृष्टीने पाहता.
Word by Word
नागःthe Nāga (serpent)
नागः:
Karta
TypeNoun
Rootनाग
FormMasculine, Nominative, Singular
उवाचsaid
उवाच:
TypeVerb
Rootवच्
FormPerfect (Paroksha-bhuta), 3rd, Singular, Parasmaipada
अहोah! indeed!
अहो:
TypeIndeclinable
Rootअहो
कल्याणवृत्तःof auspicious conduct
कल्याणवृत्तः:
TypeAdjective
Rootकल्याणवृत्त
FormMasculine, Nominative, Singular
त्वम्you
त्वम्:
Karta
TypePronoun
Rootयुष्मद्
FormMasculine/Feminine (contextual), Nominative, Singular
साधुःgood; virtuous
साधुः:
TypeAdjective
Rootसाधु
FormMasculine, Nominative, Singular
सज्जनवत्सलःaffectionate toward good people
सज्जनवत्सलः:
TypeAdjective
Rootसज्जनवत्सल
FormMasculine, Nominative, Singular
अवाच्यःnot to be censured; blameless
अवाच्यः:
TypeAdjective
Rootअवाच्य
FormMasculine, Nominative, Singular
त्वम्you
त्वम्:
Karta
TypePronoun
Rootयुष्मद्
FormMasculine/Feminine (contextual), Nominative, Singular
महाभागO greatly fortunate one
महाभाग:
TypeNoun
Rootमहाभाग
FormMasculine, Vocative, Singular
परम्supremely; exceedingly (lit. the highest)
परम्:
TypeAdjective
Rootपर
FormNeuter, Accusative, Singular
स्नेहेनwith affection
स्नेहेन:
Karana
TypeNoun
Rootस्नेह
FormMasculine, Instrumental, Singular
पश्यसिyou see; you look (upon)
पश्यसि:
TypeVerb
Rootपश्
FormPresent, Indicative, 2nd, Singular, Parasmaipada
Speaker
नाग उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Meter (Chandas)
Sandhi Notes