Shloka 55

Nāga-āyatana-darśana-pratīkṣā — The Brāhmaṇa’s Request and Waiting on the Gomatī

Devanagari script

रमते सो<र्च्यमानो हि सदा भागवतप्रिय: । विश्वभुक्‌ सर्वगो देवो माधवो भक्तवत्सल:

Transliteration

ramate so 'rcyamāno hi sadā bhāgavata-priyaḥ | viśvabhuk sarvago devo mādhavo bhakta-vatsalaḥ ||

Translation

तो पूजिला गेला की सदैव आनंदित होतो, कारण तो भागवत-भक्तांचा नित्य प्रिय आहे. विश्वाचे पालन करणारा, सर्वव्यापी देव माधव भक्तवत्सल आहे.

Word by Word

• रमते: rejoices/delights
• Type: Verb
• Root: रम् (धातु)
• Form: लट्, आत्मनेपद, प्रथम, एकवचन

• सः: he
• सः: Karta
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• अर्च्यमानः: being worshipped
• Type: Adjective
• Root: अर्च् (धातु)
• Form: शानच् (वर्तमान कृदन्त), कर्मणि प्रयोग (passive sense), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• हि: indeed/for
• Type: Indeclinable
• Root: हि (निपात)

• सदा: always
• सदा: Adhikarana
• Type: Indeclinable
• Root: सदा (अव्यय)

• भागवतप्रियः: dear to devotees (bhāgavatas)
• Type: Adjective
• Root: प्रिय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• विश्वभुक्: eater/enjoyer of the universe
• Type: Noun
• Root: भुज् (धातु) / भुक् (कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• सर्वगः: all-pervading
• Type: Adjective
• Root: सर्वग (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• देवः: the god
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• माधवः: Mādhava (Viṣṇu/Kṛṣṇa)
• Type: Noun
• Root: माधव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• भक्तवत्सलः: affectionate to devotees
• Type: Adjective
• Root: वत्सल (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

Speaker

नारद उवाच

Characters & Entities

• Nārada
• Mādhava (Viṣṇu/Kṛṣṇa)
• Bhāgavatas (devotees)