Shloka 46
Aśmagīta: Janaka’s Inquiry on Loss, Kāla, and the Limits of Control (अश्मगीता)
केवल आयुर्वेदका अध्ययन करनेवाले बहुत-से वैद्य भी परिवारसहित रोगोंके शिकार हुए देखे जाते हैं ।। ते पिबन्त: कषायांश्र सर्पीषि विविधानि च । न मृत्युमतिवर्तन्ते वेलामिव महोदधि:
te pibantaḥ kaṣāyān sarpīṃṣi vividhāni ca | na mṛtyum ativartante velām iva mahodadhiḥ ||
जनक म्हणाले—केवळ आयुर्वेदाचे अध्ययन केलेले अनेक वैद्य कुटुंबासह रोगांचे बळी ठरलेले दिसतात. ते कडू काढे व नाना प्रकारचे घृत पित राहतात, तरीही मृत्यूला ओलांडू शकत नाहीत—जसा महासागर आपल्या तटरेषेपलीकडे जात नाही।
जनक उवाच
Educational Q&A
Worldly expertise and remedies, though valuable, cannot ultimately conquer mortality; therefore one should not rely on technical knowledge alone for ultimate security, but turn toward higher wisdom and inner discipline.
King Janaka illustrates a philosophical point with a concrete example: even learned physicians using medicines (decoctions and ghee-preparations) still succumb to disease and death, just as the ocean remains bounded by its shore.