Shloka 6
योग–सांख्यसमन्वयः, रथोपमा, व्यक्त–अव्यक्तविवेकः
Yoga–Sāṃkhya Synthesis, Chariot Allegory, and the Vyakta–Avyakta Distinction
कदाचित् प्रातरुत्थाय पिस्पक्षु:ः सलिल॑ं शुचि । ध्रुवद्वारभवां गड्ां जगामावततार च,एक दिन वे प्रात:काल उठकर पवित्र जलमें स्नान करनेकी इच्छासे ध्रुवद्वारसे प्रवाहित हुई गंगाजीके तटपर गये और उसके भीतर उतरे
kadācit prātar utthāya pipakṣuḥ salilaṁ śuci | dhruvadvārabhavāṁ gaṅgāṁ jagāmāvatatāra ca ||
भीष्म म्हणाले—एकदा पहाटे उठून तो पवित्र जलात स्नान करण्याची इच्छा धरून ध्रुवद्वारातून प्रवाहित होणाऱ्या गंगेच्या तीरावर गेला आणि स्नानासाठी तिच्यात उतरला—धर्मनियमांनी संयमित, शुद्धीप्रधान आचरणाचे ते द्योतक होते।
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse highlights dharmic discipline through morning rising and ritual purification—outer cleanliness serving as a support for inner restraint and right conduct.
A person (as recounted by Bhīṣma) rises at dawn, goes to the Gaṅgā said to flow from Dhruvadvāra, and enters the river to bathe.