Shloka 12
नृशंस-लक्षणनिर्णयः | Determining the Marks of Cruel Conduct
Nṛśaṃsa
न हि बुद्धया सम किंचिद् विद्यते पुरुषे नृप । तथा बलेन राजेन्द्र न समो5स्तीह कक्षन
na hi buddhyā samaṁ kiñcid vidyate puruṣe nṛpa | tathā balena rājendra na samo 'stīha kaścana ||
भीष्म म्हणाले—हे नृप! पुरुषामध्ये बुद्धीच्या समान दुसरी कोणतीही वस्तू नाही. हे राजेंद्र! या जगात ज्याचे बळ बुद्धीने चालविले जाते, त्याच्या बरोबरीचा कोणी नाही; म्हणून श्रेष्ठता केवळ बळात नसून विवेकयुक्त बळात आहे.
भीष्य उवाच
Educational Q&A
Intelligence (buddhi) is the highest human asset, and strength (bala) becomes truly effective and admirable only when governed by discernment; mere power without wisdom is not the standard of excellence.
In the Shanti Parva’s instruction to the king, Bhishma continues his counsel on righteous rule and personal conduct, emphasizing that a ruler’s real superiority comes from wise judgment and the disciplined use of power.