Shloka 15
Bhīma–Duryodhana Gadāyuddha Saṃkalpa
Resolve for the Mace Duel
यमाभ्यां युयुधानाद् वा ये चान्ये तव सैनिका: । एक: सर्वानहं क्रुद्धो वारयिष्ये युधि स्थित:,राजन! मुझे न तो तुमसे, न कुन्तीके बेटे भीमसेनसे, न अर्जुनसे, न श्रीकृष्णसे अथवा पांचालोंसे ही कोई भय है। नकुल-सहदेव, सात्यकि तथा अन्य जो-जो तुम्हारे सैनिक हैं उनसे भी मैं नहीं डरता। युद्धमें क्रोधपूर्वक स्थित होनेपर मैं अकेला ही तुम सब लोगोंको आगे बढ़नेसे रोक दूँगा
yamābhyāṁ yuyudhānād vā ye cānye tava sainikāḥ | ekaḥ sarvān ahaṁ kruddho vārayiṣye yudhi sthitaḥ ||
माद्रीचे यमज पुत्र (नकुल-सहदेव) असोत वा युयुधान (सात्यकि) असो, किंवा तुझे इतर जे-जे सैनिक असोत—युद्धात ठाम उभा राहून, क्रोधाने प्रज्वलित मी एकटाच त्या सर्वांना रोखीन.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the kṣatriya ideal of steadfastness in battle, but also exposes the ethical tension of pride and wrath: confidence becomes morally precarious when grounded in anger (krodha) and self-exaltation rather than disciplined duty (dharma).
In the Shalya Parva war setting, a warrior voice (reported by Sañjaya) declares fearlessness toward prominent Pāṇḍava-aligned fighters—especially the twins Nakula-Sahadeva and Yuyudhāna (Sātyaki)—and boasts that he alone, standing in battle, will prevent them from advancing.