Shloka 29
गदायुद्धप्रतिज्ञा — The Vow and Terms of the Mace Duel
Devanagari script
स त्वमुत्तिष्ठ युध्यस्व विनीय भयमात्मन: । घातयित्वा सर्वसैन्यं भ्रातृश्वैव सुयोधन,“अतः तुम अपना भय दूर करके उठो और युद्ध करो। सुयोधन! भाइयों तथा सम्पूर्ण सेनाको मरवाकर क्षत्रियधर्मका आश्रय लिये हुए तुम्हारे-जैसे पुरुषको धर्मसम्पादनकी इच्छासे इस समय केवल अपनी जान बचानेका विचार नहीं करना चाहिये
Transliteration
sa tvam uttiṣṭha yudhyasva vinīya bhayam ātmanaḥ | ghātayitvā sarvasainyaṃ bhrātṝś caiva suyodhana ||
Translation
संजय म्हणाला—म्हणून आपल्या मनातील भय दूर करून उठ आणि युद्ध कर. हे सुयोधन! भावंडे आणि संपूर्ण सेना मारून टाकून, क्षत्रियधर्माचा आश्रय घेतलेल्या तुझ्यासारख्या पुरुषाने आता ‘धर्म’ या बहाण्याने फक्त प्राण वाचवण्याचाच विचार करू नये.
Word by Word
सःhe/that (one)
सः:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Singular
त्वम्you
त्वम्:
Karta
TypePronoun
Rootयुष्मद्
FormNominative, Singular
उत्तिष्ठrise up
उत्तिष्ठ:
TypeVerb
Rootउत्-स्था
FormImperative, Second, Singular, Parasmaipada
युध्यस्वfight
युध्यस्व:
TypeVerb
Rootयुध्
FormImperative, Second, Singular, Atmanepada
विनीयhaving removed/put away
विनीय:
TypeVerb
Rootवि-नी
FormAbsolutive (Gerund), Parasmaipada
भयम्fear
भयम्:
Karma
TypeNoun
Rootभय
FormNeuter, Accusative, Singular
आत्मनःof yourself
आत्मनः:
TypeNoun
Rootआत्मन्
FormMasculine, Genitive, Singular
घातयित्वाhaving caused to be slain
घातयित्वा:
TypeVerb
Rootघातय् (णिच् of हन्)
FormAbsolutive (Gerund), true
सर्वसैन्यम्the entire army
सर्वसैन्यम्:
Karma
TypeNoun
Rootसर्व-सैन्य
FormNeuter, Accusative, Singular
भ्रातृश्चbrothers (and)
भ्रातृश्च:
Karma
TypeNoun
Rootभ्रातृ
FormMasculine, Accusative, Plural
एवindeed/just
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
सुयोधनO Suyodhana
सुयोधन:
TypeNoun
Rootसुयोधन
FormMasculine, Vocative, Singular
Speaker
संजय उवाच
Characters & Entities
S
SañjayaS
Suyodhana (Duryodhana)B
brothers (Kauravas/Pāṇḍavas implied)T
the entire army (Kuru host)Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes