Shloka 583
तथा स सोमकान् हत्वा तस्थावेको महारथ: । महाराज! इस प्रकार शत्रुसूदन महाधनुर्धर कर्ण शत्रुपक्षके पैदल, घोड़े, रथ और हाथियोंका संहार करके अविचलभावसे खड़ा रहा। जैसे समस्त प्राणियोंका संहार करके काल खड़ा हो, उसी प्रकार महाबली महारथी कर्ण सोमकोंका विनाश करके युद्धभूमिमें अकेला ही डटा रहा
tathā sa somakān hatvā tasthāveko mahārathaḥ |
संजय म्हणाला— अशा प्रकारे सोमकांचा वध करून महारथी कर्ण एकटाच अविचल उभा राहिला। शत्रुपक्षाचे पायदळ, घोडे, रथ आणि हत्ती यांचा संहार करून तो रणभूमीवर धैर्याने स्थिर राहिला— जसा सर्व प्राण्यांचा संहार करून काळ उभा राहावा. अशा रीतीने महाबली कर्ण सोमकांचा विनाश करून युद्धभूमीत एकटाच डटून राहिला।
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the epic’s stark vision of battlefield dharma: unwavering resolve and martial prowess can appear awe-inspiring, yet the simile of Kāla (Time/Death) frames such triumph as impersonal, inevitable destruction—reminding the listener that war magnifies both heroic steadiness and the tragic, fated nature of slaughter.
Sañjaya reports that Karṇa has routed and killed the Somaka forces and, after destroying multiple arms of the enemy host, stands alone and firm on the battlefield, compared to Kāla standing after universal destruction.