Shloka 523
कर्णनिधनवृत्तान्तनिवेदनम् | Reporting Karṇa’s Fall to Yudhiṣṭhira
Devanagari script
गत: स कष्ट नरकं सूक्ष्म धर्मेष्वकोविद: । तब उन निर्दयी डाकुओंने उन सबका पता पाकर उन्हें मार डाला
Translation
असे ऐकिवात आहे की त्या निर्दयी दरोडेखोरांनी ठावठिकाणा कळताच त्या सर्वांना मारून टाकले. अशा रीतीने वाणीचा दुरुपयोग केल्यामुळे कौशिकाला महान पाप लागले आणि त्याला नरकयातना भोगाव्या लागल्या; कारण तो धर्माच्या सूक्ष्म स्वरूपात पारंगत नव्हता.
Word by Word
गतःgone, having gone
गतः:
Karta
TypeVerb
Rootगम् (क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त: गत)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
सःhe
सः:
Karta
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
कष्टम्suffering, torment
कष्टम्:
Karma
TypeNoun
Rootकष्ट (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
नरकम्hell
नरकम्:
Karma
TypeNoun
Rootनरक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
सूक्ष्मsubtle (in)
सूक्ष्म:
Adhikarana
TypeAdjective
Rootसूक्ष्म (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, बहुवचन
धर्मेषुin (matters of) dharma
धर्मेषु:
Adhikarana
TypeNoun
Rootधर्म (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, बहुवचन
अकोविदःunskilled, not knowing
अकोविदः:
Karta
TypeAdjective
Rootअकोविद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
Speaker
वायुदेव उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes