Previous Verse
Next Verse

Shloka 43

Karna Reproves Shalya; Brahmin Reports on Bāhlīkas; Shalya’s Universalizing Rebuttal (कर्ण–शल्य संवादः)

येन दैत्यगणान्‌ राजज्जितवान्‌ वै शतक्रतुः । यस्य घोषेण दैत्यानां व्यामुहान्त दिशो दश,राजन! इन्द्रने जिसके द्वारा दैत्योंको जीता था, जिसकी टंकारसे दैत्योंको दसों दिशाओंके पहचाननेमें भ्रम हो जाता था, उसी अपने परम प्रिय दिव्य धनुषको इन्द्रने परशुरामजीको दिया था और परशुरामजीने वह दिव्य उत्तम धनुष मुझे दे दिया है

yena daityagaṇān rājaj jitavān vai śatakratuḥ | yasya ghoṣeṇa daityānāṁ vyāmuhyanta diśo daśa, rājan! indreṇa yena daityān jitaṁ, yasya ṭaṅkāreṇa daityānāṁ daśasu dikṣu parijñāne bhramo bhavati, tad eva sva-parama-priyaṁ divyaṁ dhanuḥ indreṇa paraśurāmāya dattam āsīt, paraśurāmeṇa ca tad divyam uttamaṁ dhanuḥ mahyaṁ dattam |

राजन्! याच धनुष्याने शतक्रतु इंद्राने दैत्यगणांना जिंकले; आणि ज्याच्या टंकाराने दैत्य दहा दिशांबाबत गोंधळून जात. तेच परम प्रिय, दिव्य, उत्तम धनुष्य इंद्राने भार्गव परशुरामांना दिले, आणि परशुरामांनी, प्रभो, तेच मला प्रदान केले आहे.

येनby which/with which
येन:
Karana
TypePronoun
Rootयद्
FormMasculine/Neuter, Instrumental, Singular
दैत्य-गणान्hosts of Daityas (demons)
दैत्य-गणान्:
Karma
TypeNoun
Rootदैत्य + गण
FormMasculine, Accusative, Plural
राजन्O king
राजन्:
TypeNoun
Rootराजन्
FormMasculine, Vocative, Singular
जितवान्having conquered
जितवान्:
Karta
TypeVerb
Rootजि
FormMasculine, Nominative, Singular, क्तवतुँ (past active participle)
वैindeed
वै:
TypeIndeclinable
Rootवै
शत-क्रतुःŚatakratu (Indra)
शत-क्रतुः:
Karta
TypeNoun
Rootशत + क्रतु
FormMasculine, Nominative, Singular
यस्यwhose
यस्य:
TypePronoun
Rootयद्
FormMasculine/Neuter, Genitive, Singular
घोषेणby the sound/clang
घोषेण:
Karana
TypeNoun
Rootघोष
FormMasculine, Instrumental, Singular
दैत्यानाम्of the Daityas
दैत्यानाम्:
TypeNoun
Rootदैत्य
FormMasculine, Genitive, Plural
व्यामुह्यन्तिbecome bewildered/confused
व्यामुह्यन्ति:
TypeVerb
Rootमुह् (वि-आ-)
FormPresent, Indicative, 3rd, Plural, Parasmaipada
दिशःdirections
दिशः:
Karma
TypeNoun
Rootदिश्
FormFeminine, Accusative, Plural
दशten
दश:
TypeNumeral
Rootदशन्
राजन्O king
राजन्:
TypeNoun
Rootराजन्
FormMasculine, Vocative, Singular

कर्ण उवाच

K
Karna
I
Indra (Śatakratu)
D
Daityas
P
Parashurama (Paraśurāma)
D
Divine bow (dhanuḥ)