Shloka 6

मेरोर्दिग्वर्णनम् / Digvarṇana of Meru: Uttara-Kuru, Bhadrāśva, and Jambūdvīpa Motifs

Devanagari script

यत्र चायं महाराज पक्षिराट्‌ पतगोत्तम: । यक्षानुगा महाराज धनिन: प्रियदर्शना:

Transliteration

yatra cāyaṃ mahārāja pakṣirāṭ patagottamaḥ | yakṣānugā mahārāja dhaninaḥ priyadarśanāḥ ||

Translation

संजय म्हणाला—महाराज! तेथे हा पक्षिराज, उडणाऱ्यांमध्ये श्रेष्ठ, वास करतो. तसेच तेथे यक्षांचे अनुचरही असतात—धनसम्पन्न व प्रियदर्शन.

Word by Word

• यत्र: where
• यत्र: Adhikarana
• Type: Indeclinable
• Root: यत्र
• Form: Adverb (place)

• च: and
• Type: Indeclinable
• Root: च
• Form: Conjunction

• अयम्: this (one)
• अयम्: Karta
• Type: Pronoun
• Root: इदम्
• Form: Masculine, nominative, singular

• महाराज: O great king
• Type: Noun
• Root: महाराज
• Form: Masculine, vocative, singular

• पक्षिराट्: king of birds
• पक्षिराट्: Karta
• Type: Noun
• Root: पक्षिराज्
• Form: Masculine, nominative, singular

• पतग-उत्तमः: best of flying creatures/birds
• पतग-उत्तमः: Karta
• Type: Noun
• Root: पतगोत्तम
• Form: Masculine, nominative, singular

• यक्ष-अनुगाः: attended/followed by Yakshas
• यक्ष-अनुगाः: Karta
• Type: Adjective
• Root: यक्षानुग
• Form: Masculine, nominative, plural

• महाराज: O great king
• Type: Noun
• Root: महाराज
• Form: Masculine, vocative, singular

• धनिनः: wealthy ones
• धनिनः: Karta
• Type: Noun
• Root: धनिन्
• Form: Masculine, nominative, plural

• प्रिय-दर्शनाः: pleasant to behold
• प्रिय-दर्शनाः: Karta
• Type: Adjective
• Root: प्रियदर्शन
• Form: Masculine, nominative, plural

Speaker

संजय उवाच

Characters & Entities

• Sañjaya
• Dhṛtarāṣṭra (implied by mahārāja)
• Pakṣirāṭ (lord of birds)
• Yakṣa-attendants (yakṣānugāḥ)