Shloka 306
Bhīmasena’s Kalinga Engagement and the Approach of Bhīṣma (भीमसेन-कालिङ्ग-संग्रामः)
Devanagari script
महोल्काप्रतिमा घोरास्तत्र तत्र विशाम्पते । वीरोंकी भुजाओंसे चलायी हुई निर्मल शक्तियाँ
Translation
प्रजानाथा! तेथे वीरांच्या भुजांनी फेकलेल्या निर्मळ शक्ती मनुष्य व घोड्यांच्या देहांना आणि लोखंडी कवचांनाही विदीर्ण करून भूमीवर कोसळत; पडताना त्या भयंकर शक्ती जणू प्रचंड उल्कांसारख्या भासत.
Word by Word
महाgreat
महा:
Karta
TypeAdjective
Rootमहत्
FormFeminine, Nominative, Plural
उल्काmeteors/firebrands
उल्का:
Karta
TypeNoun
Rootउल्का
FormFeminine, Nominative, Plural
प्रतिमाःresembling
प्रतिमाः:
Karta
TypeAdjective
Rootप्रतिमा
FormFeminine, Nominative, Plural
घोराःterrible
घोराः:
Karta
TypeAdjective
Rootघोर
FormFeminine, Nominative, Plural
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतत्र
तत्रhere and there
तत्र:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतत्र
विशाम्of the people/subjects
विशाम्:
Sampradana
TypeNoun
Rootविश्
FormFeminine, Genitive, Plural
पतेO lord
पते:
TypeNoun
Rootपति
FormMasculine, Vocative, Singular
Speaker
संजय उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes