Shloka 3
Ulūpī–Citravāhinī Saṃvāda: Dhanaṃjaya-patana and Prāya-threat
उवाच च स धर्मात्मा समन्यु: फाल्गुनस्तदा । प्रक्रियेयं न ते युक्ता बहिस्त्व॑ क्षत्रधर्मत:,उस समय धर्मात्मा अर्जुन कुछ कुपित होकर बोले--“बेटा! तेरा यह ढंग ठीक नहीं है। जान पड़ता है, तू क्षत्रिय-धर्मसे बहिष्कृत हो गया है
uvāca ca sa dharmātmā samanyuḥ phālgunaḥ tadā | prakriyeyaṁ na te yuktā bahiṣ tvaṁ kṣatradharmataḥ ||
तेव्हा धर्मात्मा फाल्गुन (अर्जुन) काहीसा रागावून म्हणाला—“बाळा! तुझा हा प्रकार योग्य नाही. तू जणू क्षत्रियधर्माच्या बाहेर गेला आहेस.”
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
Ethical identity is tied to conduct: one’s actions must align with one’s dharma. Here, Arjuna frames improper behavior as a lapse from kṣatriya standards, emphasizing discipline, propriety, and responsibility.
In Vaiśampāyana’s narration, Arjuna (Phālguna) becomes angry and reprimands the addressed person—calling him “son”—for behaving in a way Arjuna deems unworthy of a kṣatriya, implying a deviation from the warrior code.