Shloka 24

Devanagari script

असंरोधेन भूतानां वृत्तिं लिप्सेत मोक्षवित्‌ न चान्यमन्नं लिप्सेत भिक्षमाण: कथंचन,मोक्षके तत्त्वको जाननेवाला संन्यासी दूसरे प्राणियोंकी जीविकामें बाधा पहुँचाये बिना ही यदि भिक्षा मिल जाती हो तभी उसे स्वीकार करे। भिक्षा माँगते समय दाताके द्वारा दिये जानेवाले अन्नके सिवा दूसरा अन्न लेनेकी कदापि इच्छा न करे

Transliteration

asaṃrodhena bhūtānāṃ vṛttiṃ lipseta mokṣavit | na cānyam annaṃ lipseta bhikṣamāṇaḥ kathaṃcana ||

Translation

वायू म्हणाला—मोक्षमार्ग जाणणाऱ्याने इतर प्राण्यांच्या उपजीविकेला अडथळा न आणता आपला निर्वाह करावा. आणि भिक्षा मागताना दात्याने जे अन्न दिले त्याव्यतिरिक्त दुसऱ्या अन्नाची इच्छा त्याने कधीही करू नये.

Word by Word

• {'asaṃrodhena': 'without obstruction, without hindering', 'bhūtānām': 'of beings

• living creatures', 'vṛttim': 'means of livelihood

• subsistence', 'lipseta': 'should seek

• should desire/aim for', 'mokṣavit': 'knower of liberation

• one who understands mokṣa', 'na ca': 'and not

• nor', 'anyam': 'other

• different', 'annam': 'food', 'bhikṣamāṇaḥ': 'begging

• seeking alms', 'kathaṃcana': 'in any way

Speaker

वायुदेव उवाच

Characters & Entities

• Vāyu (Vāyudeva)
• living beings (bhūta)

Educational Q&A

What is the core teaching?

A liberation-seeker should live without harming or obstructing other beings and should practice strict contentment in alms—accepting only what is freely given, without craving alternatives.

What is happening in the narrative?

Vāyudeva is instructing on renunciant conduct: how a mokṣa-oriented mendicant should obtain sustenance ethically—non-intrusively and without desire-driven selectiveness while begging.