Shloka 6
अन्तर्वन-विद्यारण्योपमा
The Allegory of the Inner Forest of Knowledge
Devanagari script
न तत्राविश्य शोचन्ति न प्रहृष्यन्ति च द्विजा: । न च बिभ्यति केषांचित् तेभ्यो बिभ्यति केचन,उस वनमें प्रवष्टि हो जानेपर द्विजातियोंको न हर्ष होता है, न शोक। न तो वे स्वयं किन्हीं प्राणियोंसे डरते हैं और न उन्हींसे दूसरे कोई प्राणी भय मानते हैं
Transliteration
na tatrāviśya śocanti na prahṛṣyanti ca dvijāḥ | na ca bibhyati keṣāṃcit tebhyo bibhyati kecana ||
Translation
त्या वनात प्रवेश केल्यावर द्विजांना न शोक होतो, न हर्ष. ते स्वतः कोणत्याही प्राण्याला घाबरत नाहीत, आणि त्यांच्यापासून दुसरे कोणतेही प्राणी भय मानत नाहीत।
Word by Word
नnot
न:
TypeIndeclinable
Rootन
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतत्र
आविश्यhaving entered
आविश्य:
TypeVerb
Rootआ-विश्
Formल्यप् (absolutive/gerund), कर्तरि
शोचन्तिthey grieve
शोचन्ति:
TypeVerb
Rootशुच्
Formलट् (present), 3, plural, परस्मैपद
नnot
न:
TypeIndeclinable
Rootन
प्रहृष्यन्तिthey rejoice
प्रहृष्यन्ति:
TypeVerb
Rootप्र-हृष्
Formलट् (present), 3, plural, आत्मनेपद
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
द्विजाःtwice-born (brahmins etc.)
द्विजाः:
Karta
TypeNoun
Rootद्विज
Formmasculine, nominative, plural
नnot
न:
TypeIndeclinable
Rootन
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
बिभ्यतिthey fear
बिभ्यति:
TypeVerb
Rootभी
Formलट् (present), 3, plural, आत्मनेपद
केषांचित्of any (persons/creatures)
केषांचित्:
TypePronoun
Rootक (किम्)
Formmasculine/neuter, genitive, plural, चित् (indefinite)
तेभ्यःfrom them / of them (as source of fear)
तेभ्यः:
Apadana
TypePronoun
Rootतद्
Formmasculine/neuter, ablative, plural
बिभ्यतिthey fear
बिभ्यति:
TypeVerb
Rootभी
Formलट् (present), 3, plural, आत्मनेपद
केचनsome (others)
केचन:
Karta
TypePronoun
Rootक (किम्)
Formmasculine, nominative, plural, चन (indefinite)
Speaker
ब्राह्मण उवाच
Characters & Entities
D
dvijāḥ (twice-born/Brāhmaṇas)V
vana (forest)Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes