Shloka 4

Yudhiṣṭhira’s Grief, Kṛṣṇa’s Consolation, and Vyāsa’s Admonition (युधिष्ठिरशोक-निवारणोपदेशः)

Devanagari script

अतिथीनन्नपानेन कामैरन्यैरकिंचनान्‌ | विदितं वेदितव्यं ते कर्तव्यमपि ते कृतम्‌,“अतिथियोंको अन्न और जल देकर तथा अकिंचन मनुष्योंको दूसरी-दूसरी मनचाही वस्तुएँ देकर संतुष्ट कीजिये। आपने जाननेयोग्य तत्त्वको जान लिया है। करनेयोग्य कार्यको भी पूर्ण कर लिया है

Translation

अतिथींना अन्न-पाणी देऊन आणि अकिंचनांना त्यांच्या इच्छेनुसार इतर वस्तू देऊन संतुष्ट करा. तुला जे जाणणे आवश्यक होते ते तू जाणले आहेस; जे करणे आवश्यक होते तेही तू केले आहेस.

Word by Word

अतिथीन्guests

अन्नपानेनwith food and drink

कामैःwith desired things / gifts

अन्यैःwith other (various)

अकिञ्चनान्the destitute / those having nothing

विदितम्known

वेदितव्यम्to be known / knowable (duty-to-know)

तेof you / your

कर्तव्यम्to be done / duty

अपिalso / even

तेof you / your

कृतम्done / accomplished

Speaker

वैशम्पायन उवाच

Character Dynamics

Dharma Sankata (Moral Dilemma)

War Context

Verse Rasa (Emotional Essence)

Philosophical Teaching

Political Layer

Meter (Chandas)

Sandhi Notes